ოქრო ყველგან ძვირდება, საქართველოს გარდა
02-05-2011
ოქრო ახალ-ახალ რეკორდებს ამყარებს. უნცია ოქროს ფასი მსოფლიო ბირჟაზე $1532-ს გადასცდა. კრიზისის შემდეგ ის თითქმის 80%-ითაა გაძვირებული, ბოლო ერთ წელიწადში კი ფასი უკვე 30%-ითაა გაზრდილი.

გაძვირების ძირითადი მიზეზი ის არის, რომ მსოფლიო ბაზარზე კრიზისების დროს ოქროზე მოთხოვნა ტრადიციულად იზრდება, ჩვენთან კი მყიდველი ისევ მცირდება, ამიტომ ე.წ. ოქროს ბირჟებზე კლიენტის სიმცირის გამო ოქროს ვერ აძვირებენ. ამავე მიზეზით შემოსავლები მნიშვნელოვნად შეუმცირდათ საიუველირო მაღაზიებსაც.

მოსახლეობის მსყიდველუნარიანობის შემცირების გამო, ქართული ბაზარი მსოფლიო ტენდენციებს ვერ მიჰყვა. თუ უცხოეთში ძვირფასი ლითონი ნახტომისებურად ძვირდება, ჩვენთან ოქრო ბოლო 3-4 დღეა უმნიშვნელოდ, მხოლოდ 1-2 ლარით გაძვირდა. მანამდე თითქმის 3 თვის განმავლობაში ფასები გაჩერებული იყო. ამის მიზეზი ძვირფას ლითონზე დაბალი მოთხოვნაა. მყიდველთა რიცხვი თანდათან მცირდება და როგორც ძვირფასეულობით მოვაჭრეები ამბობენ, კრიზისის დაწყების შემდეგ კლიენტების რაოდენობამ ბირჟაზე თითქმის ათჯერ იკლო.

გაყიდვის კლებაზე საუბრობენ საიუველირო მაღაზიებიც. მათი თქმით, თუ ასეთი ტენდენცია გაგრძელდა, ზარალში აღმოჩნდებიან. მათ სამკაულების უცხოეთში შესყიდვა გაძვირებულ ფასში უწევთ, ოქროს ხელზე გადამყიდველებისგან განსხვავებით, ყველა გადასახადის ლეგალურად გადახდა სჭირდებათ, ამიტომ ოქროს ბირჟებს კონკურენციას ვეღარ უწევენ.

როგორც საიუველირო მაღაზიის მეპატრონეები ჩივიან, ბირჟებზე გასაყიდად გამოტანილი ოქროს ნაკეთობების დიდი ნაწილი უცხოეთიდან არალეგალურად, საბაჟო პროცედურების გვერდის ავლით ხვდება, ამიტომ შედარებით იაფი ღირს და მყიდველიც ფასის გამო მის ყიდვას ამჯობინებს - იმის მიუხედავად, რომ მყიდველი არც გაყალბებისგან არის დაზღვეული.

585 სინჯის 1 გრამი ოქროს ნაკეთობა 100 ლარი გამოდის. იტალიური ოქრო, 585 სინჯისა, ბაზრობაზე 65 ლარი ღირს. 995-999 სინჯის ე.წ. ბაჯაღლოს გასაყიდი ფასი (ნაკეთობის გარეშე) ოქროს ბირჟაზე 45-46 დოლარია (გაძვირებამდე, 3-4 დღით ადრე 44 დოლარი იყო), მაღაზიებში კი სულ ცოტა 48-49 დოლარი ღირს. ხშირად ამას ემატება ნაკეთობის ფასიც და საბოლოოდ, ფასთა შორის სხვაობა საკმაოდ დიდი გამოდის. როცა მოსახლეობის დიდ უმრავლესობას შემოსავალი გაძვირებული პროდუქტისთვის გაჭირვებით ჰყოფნის, ძვირფასი სამკაულის ყიდვას, მით უმეტეს, ფულის დასაბანდებლად, ვეღარ ახერხებს. ვინც მაღაზიასა თუ ოქროს ბირჟას აკითხავს, მათი დიდი უმრავლესობა სამკაულს საჩუქრად ყიდულობს.

იაფად რომ გამოვიდეს, ბირჟაზე მიდის და სამკაულის ხარისხს ნაკლებად უყურებს. ამ დროს ის სულ ადვილად შეიძლება მოტყუებულიც დარჩეს, რადგან ბირჟის გადამყიდველთან შეძენისას გაყალბებისგან დაცული არ არის. ბირჟაზე დახლს მიღმა არსებული ვითარების შესახებ ერთ-ერთმა მოვაჭრემ გვიამბო, რომელიც ოქროს ბიზნესში დიდი ხანია მუშაობს. მის ვინაობას გასაგები მიზეზების გამო არ გავამხელთ.

მედეა  კ. (ოქროს სამკაულებით მოვაჭრე): "ბირჟაზე გასაყიდად გამოტანილი ოქროს სამკაულების უმრავლესობა ჩვენთან სომხეთიდან არალეგალური გზით ხვდება. ნაკეთობები საბაჟოს გვერდის ავლით შემოაქვთ. ამავე გზით, არალეგალურად შემოაქვთ ოქრო თურქეთიდან. ჩუმად შემოდის ოქრო რუსეთიდანაც. ეს ოქრო ბირჟაზე მიაქვთ და ხელზე გადამყიდველებს აბარებენ. ზოგიერთი თვითონაც მიდის საზღვარგარეთ და ჩვეულებრივ, ჯიბით ჩამოაქვს. სომხეთიდან შემოტანილი ოქრო შედარებით დაბალი ხარისხისაა, არც ნაკეთობაა კარგი, მაგრამ რუსული ოქროს მსგავსად ყვითელი ფერი აქვს და შედარებით დაბალი ფასის გამო მაინც იყიდება.

თურქული ოქრო უფრო უხარისხოა. ხშირად გამყიდველები მას იტალიურ ოქროდ ასაღებენ, რადგან ფერით ჰგავს ერთმანეთს და კლიენტი შეცდომაში ასე შეჰყავთ. იმის გამო, რომ ეს ოქრო საბაჟოს გვერდის ავლით შემოდის, შედარებით დაბალი ფასი აქვს. ყველა გადასახადის გადახდა რომ უხდებოდეთ, ბუნებრივია, ბირჟაზე უფრო ძვირი იქნებოდა".

პროდუქციის გაძვირებას ვერც ოქროს ადგილობრივი მწარმოებელი "ზარაფხანა" ახერხებს, ისიც რეალიზაციის შემცირებას ერიდება. კომპანიაში ამბობენ, რომ ფასები ბოლო სამი თვეა გაჩერებულია, თუმცა თუ ნედლეულის ფასი მოიმატებს, იძულებული გახდებიან, ტენდენციას ისინიც გაყვნენ.

ეკა  სოფია ("ზარაფხანის" დირექტორი): "ფასების გადახედვა ჩვენთან კვარტალში ერთხელ ხდება, როცა ნედლეულის ახალი პარტია შემოგვაქვს. თუ ნაკეთობა ძველი ფასით გვაქვს დამზადებული ან ნივთი არალიკვიდურია, არ ვაძვირებთ. ყველაზე უკეთ საქორწინო ბეჭდები იყიდება. ძვირფას ნივთს თავისი პასპორტი აქვს, სადაც ბრილიანტის ხარისხობრივი მონაცემებია მითითებული, მათ შორის, ოქროს სინჯიც. სხვაგან კი შეიძლება მითითებული იყოს, რომ ოქრო არის 750 სინჯის, მაგრამ ოქროს შემადგენლობა რეალურად არ ემთხვეოდეს. ოქროს შემცველობა მასში შეიძლება იყოს არა 75%, არამედ 70% და ამას ვერავინ დაადგენს. გაყიდვის 40% სახელმწიფო და კერძო კომპანიების შეკვეთებზე მოდის. სახელმწიფო ჯილდოების, მედლების და საჩუქრების გაყიდვა ამოსუნთქვის საშუალებას გვაძლევს".

დაკვირვებული თვალისთვისაც ძნელი გასარკვევია, შეესაბამება თუ არა ძვირფას ლითონზე მითითებული სინჯი ოქროს რეალურ ღირებულებას. ჩვენთან ოქროს სინჯი არ კონტროლდება. გაყალბებისგან არავინაა დაცული, რადგან ოქროს შემოწმება არცთუ ადვილი საქმეა. სინჯზე საექსპერტო დასკვნა, ცხადია, ბირჟაზე გამოტანილ სამკაულს არ ახლავს. მიშა ბეგიაშვილმა ოქროს სინჯის დასადგენად კერძო ლაბორატორია წლების წინ გააკეთა, თუმცა ლაბორატორიას სპეციალური აპარატი, რომელიც ოქროს ზუსტ პროცენტულ შემცველობას დაადგენს, არ აქვს.

ლაბორატორიაში ოქროზე მომუშავე გამოცდილი ექსპერტები მის შემადგენლობას საკუთარი თვალითა და კბილით ამოწმებენ. ფერითა და სიმკვრივით კი მათ მხოლოდ იმის გაგება შეუძლიათ, ნაკეთობისთვის მაღალი ხარისხის ოქროა გამოყენებული თუ არა. ამიტომ მათ დასკვნას, ბუნებრივია, უტყუარი მტკიცებულების ძალა ვერ ექნება. ყველაზე სანდოდ ძვირფას ლითონებს სამხარაულის სახელობის ეროვნულ ბიუროში ამოწმებენ. მაგრამ შემოწმება არცთუ იაფი ჯდება. 100 ლარამდე ღირებულების ნივთის ექსპერტიზა ბიუროში 20 ლარი ღირს. 100 ლარზე ძვირი ნივთის შემოწმება კი 100 ლარი ჯდება. ცხადია, ერთი სომხური ან თურქული ოქროს ბეჭდის ან საყურის შესამოწმებლად ბიუროში არავინ წავა.

საზღვარზე არალეგალურად გადმოტანილ ოქროს ნაკეთობას, რის დაკავებასაც სამართალდამცავები მოახერხებენ, შემდეგ ფინანსთა სამინისტროს მომსახურების სააგენტო ყიდის. ძვირფასი ლითონები სარეალიზაციოდ აუქციონზე გამოაქვთ. მომსახურების სააგენტოს ხელში ხვდება 1-კილოგრამიანი ოქროს ზოდებიც, რომლის ქვეყანაში შემოტანასაც ასევე არალეგალურად ცდილობენ და არცთუ იშვიათად წარმატებითაც ახერხებენ. ზოდები დროდადრო ოქროს ბირჟაზეც ხვდება და მას შემდგომი გადამუშავებისთვის იუველირები ყიდულობენ.

შარშან მომსახურების სააგენტომ აუქციონზე საზღვარზე ჩამორთმეული ოქროს 1-კილოგრამიანი 12 ზოდი გაყიდა. ზოდები გასაყიდად წლეულსაც გამოიტანეს, 1 გრამი ბაჯაღლოს ფასმა $40 შეადგინა, მაგრამ ჯერჯერობით ერთიც არ გაყიდულა. ზოდებს მყიდველი არც ჩამოფასების შემდეგ გამოუჩნდა. მომსახურების სააგენტოს ხელმძღვანელი გრიგოლ ბაიბურთი ამბობს, რომ მიზეზი ოქროზე მოთხოვნის შემცირებაა.

ანალიტიკოსები დანამდვილებით ამბობენ, რომ მსოფლიო ბაზარზე ოქროს ფასი კიდევ მოიმატებს. ძვირდება სხვა ძვირფასი ლითონებიც. უნცია ვერცხლი $49,30-ზე მეტი ღირს, რაც ბოლო 30 წლის რეკორდია. ანალიტიკოსები მას $50-მდე გაძვირებას უწინასწარმეტყველებენ. მიზეზი ინვესტორების შიშია, რომ ინფლაცია გაგრძელდება და ევროზონის ქვეყნების ვალებთან დაკავშირებული პრობლემებიც მალე არ მოიხსნება.

ინფლაციის მოლოდინი უკვე მსოფლიოს მოედო. ჩინეთის ეროვნულმა ბანკმა ცოტა ხნის წინ სამომხმარებლო ფასების შესაჩერებლად საპროცენტო განაკვეთები გაზარდა. ნავთობის ნახტომისებურმა გაძვირებამ, არეულობამ ახლო აღმოსავლეთში და იაპონიის მიწისძვრამ ეკონომიკის სტაბილურობის იმედი გააუფერულა. ეს ვითარება ოქროს გაძვირებისკენ უბიძგებს.

ნონა ქვლივიძე
z.guruli
02 მაისი 2011 21:52
საცოდაობაა, რომ ასეთ სერიოზულ საკითხებზე ინტერვიუს ასეთი უვიცებისგან იღებენ!!!
სხვა სიახლეები
“შეზღუდული უნარები არ არსებობს. შესაძლებლობები შეუზღუდავია!“- დღეს ეს ფრაზა ხშირად გვესმის და მართლაც, არ არსებობს მიზანი, რომლის მიღწევაც შეუძლებელია.
დაწვრილებით...
ავტოიმპორტიორები გონივრულ დაბეგვრას მოითხოვენ - "როგორც ევროპაში"

"ადრე მანქანა ტერმინალში არ გვყავდა შემოყვანილი, რომ უკვე იყიდებოდა, ახლა კი  ბაზრობაზე ვდგავარ და მუშტარი არ არის"
დაწვრილებით...
სიახლე ჭარბი წონის კორექციაში.

მაშ ასე, ქართველო ქალბატონებო უარი უთხარით მტანჯველ დიეტებს, იყავით მუდამ ფორმაში ჯეტასლიმთან ერთად.
დაწვრილებით...
ქართული მიწა უცხოელზე ასე იოლად აღარ გაიყიდება

"დასავლეთის ქვეყნებს დრაკონული შეზღუდვები აქვთ დაწესებული მიწის, მით უმეტეს, სასოფლო-სამეურნეო მიწის უცხოელებისთვის გაყიდვაზე"
დაწვრილებით...
გზების დეპარტამენტსა და ზოგადად რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტროს "ნაციონალური მოძრაობის" წარმომადგენლები უყენებენ ბრალდებებს, ჩქაროსნული გზატკეცილის მშენებლობა რიკოთის უღელტეხილამდე 2014 წლისთვის უნდა დასრულებულიყოო.
დაწვრილებით...
Monde Selection არის  ხარისხის საერთაშორისო ინსტიტუტი, რომელიც 1961 წელს დაარსდა. ამ დროიდან მოყოლებული იგი ადგენს და აფასებს ისეთი პროდუქტის ხარისხის/კრიტერიუმებს, როგორიცაა: ღვინო, მაღალ ალკოჰოლური სასმელები, ლიქიორები, ლუდი, წყალი, გამაგრილებელი და არაალკოჰოლური სასმელები, საკვები პროდუქტები, დიეტური და ჯანმრთელობის პროდუქტები, კოსმეტიკა და თამბაქო.
დაწვრილებით...
სექტემბრიდან  თიბისი ბანკის მომხმარებლებს მობაილ ბანკის ახალი  iPhone  აპლიკაციით სარგებლობა შეუძლიათ.  წინა ვერსიასთან  შედარებით მნიშვნელოვნად გამარტივებულ  აპლიკაციაში შესვლა უკვე პასკოდის - 5 ნიშნა პაროლის აკრეფით არის შესაძლებელი
დაწვრილებით...
ახალი სასწავლო წლის დაწყებასთან დაკავშირებით სილქნეტის სერვის ცენტრებში მომხმარებლებს საგანგებო გარემო დახვდათ
დაწვრილებით...
გუდაურსა და დიდველზე წლეულს ხელოვნური თოვლი მოვა. გუდაურის განვითარების სააგენტოსა და ავსტრიულ კომპანია "დემაკლენკოს" შორის გაფორმდა ხელშეკრულება, რომლის თანახმად, სამთო კურორტებს ხელოვნურად გაათოვლიანებენ და საკურორტო სეზონის დაწყება-დასრულება აღარ იქნება დამოკიდებული ბუნებრივ პირობებზე.
დაწვრილებით...
კახეთში რთველი უკვე გახურდა. სოფლის მეურნეობის სამინისტრო ვარაუდობს, რომ წლეულს 126 ათას ტონამდე ყურძნის მოსავალი მხოლოდ კახეთშია მოსალოდნელი. აქედან 96 ათას ტონამდე რქაწითელი და 30 ათას ტონამდე საფერავია.
დაწვრილებით...
მნიშვნელოვანი ინფორმაცია
"იყიდება ბამბის ნაყინის დასამზადებელი დანადგარი. სჭირდება გაზი...
"სასწრაფოდ!!! მცხეთის რაიონ სოფელ წილკანში, თბილისიდან 25...
2-ოთახიანი, არასტანდარტული პრ. 2(5), 54 კვ.მ. ევრორემონტი...
3-ოთახიანი, თუხარელის პრ. 14(15), 100 კვ.მ. გარემონტებული...