როცა შეუძლებელი არაფერია... ბაჩანა ბრეგვაძის ხსოვნას
როცა შეუძლებელი არაფერია...  ბაჩანა ბრეგვაძის ხსოვნას
18-02-2016
რომ თქვეს, ბაჩანა ბრეგვაძე გარდაიცვალაო, ბევრს გულწრფელი გაოცება და კითხვა გამოეხატა სახეზე: ვინ არისო? - ეს სამწუხაროა, მაგრამ არა ტრაგედია - გაივლის დრო და მათი შვილები, ან შვილიშვილები "დონ კიხოტს" მაინც გადაშლიან და მშობლიურ ენაზე ეზიარებიან უდიდეს ბედნიერებას გენიალური ნაწარმოების გენიალურად "ქართულად ნათარგმანებ" ვერსიას.

და თუნდაც არც მათ ჩახედონ წიგნში გრაფას "მთარგმნელი", ეს დაუდევრობა ბაჩანა ბრეგვაძის ღვაწლსა და როლს ქართულ მწერლობაში ოდნავადაც არ დააკნინებს, პირიქით - მის უკვდავსაყოფად მკითხველის აღფრთოვანებაც საკმარისი იქნება.

და მაინც, ძალიან გამიხარდა საზოგადოების იმ ნაწილის აქტიურობა, ვინც ბაჩანა ბრეგვაძის უხმაურო, უპრეტენზიო, ყოველგვარ პომპეზურობას მოკლებული ამქვეყნად ყოფნის დღეების სამადლობლად ხმა აიმაღლა და დიდ ადამიანს დიდთა შორის მიაკუთვნა ადგილი. თუმცა, დამერწმუნებით, არც უამისობა დააკნინებდა მის უკიდეგანო ღვაწლს, უბრალოდ, აქ დარჩენილებს სხვაგვარად მატერიალიზებული მადლობის გადახდის შესაძლებლობა აღარ მოგვეცემოდა, ამიტომ მიხარია, რომ ჩვენ ეს შანსი გამოვიყენეთ და გაიმარჯვა ხმა ერისამ: მთაწმინდა დიდი პიროვნების სამუდამო განსასვენებლად!

"დონ კიხოტი" ვახსენე და აქვე ვიტყვი, ჩემი საყვარელი ნაწარმოებია! ხშირად მიფიქრია, რომ არა ასეთი თარგმანი, ექნებოდა კი ამ წიგნს ეს სტატუსი? ასე გამოიყენო მშობლიური ენის შესაძლებლობანი, წარმოაჩინო მთელი მისი სიღრმე და მნიშვნელობა და ამავე დროს, ამბავს მახვილგონიერი იდალგოს მშობლიური ლამანჩის ენა, ხასიათი, ეშხიც კი არ დაუკარგო, მართლაც ერთეულთ თუ შეუძლიათ და ამ ერთეულთა შორის სწორედ ბატონი ბაჩანაა.

ბაჩანა ბრეგვაძის დამსახურება პირადად ჩემდამი კი განსაკუთრებულად დიდია: მისი თარგმანების წაკითხვის შემდეგ ვიცი, როგორი არ უნდა იყოს ნათარგმნი წიგნი! სტანდარტი საკმაოდ მაღალია, ზედმეტად მაღალიც კი, რაც, ერთი მხრივ, ჩაგრავს სხვა მთარგმნელებს, მაგრამ, მეორე მხრივ, ტოვებს იმედს, რომ შეუძლებელი არაფერია!

მით უმეტეს, ეს გზა გაკვალულია და თუ ყველა მთარგმნელი ბაჩანა ბრეგვაძე ვერ იქნება, მისგან და მისი წიგნებიდან სწავლის სურვილიც უკვე საქმეა. მთავარი კი ალბათ, დამოკიდებულებაა, რაც ნებისმიერ საქმეში უმნიშნელოვანესია და მთარგმნლეობითში ხომ მით უმეტეს. მთარგნნელი თარჯიმანი არ არის, შესაბამისად, მის განწყობა -განცდებზე დიდად არის დამოკიდებული წიგნის ხარისხი. არადა, ბევრი არ მეგულება, ვინც საქმის დაწყებამდე "ერთდროულად სიხარულსა და შიშს" განიცდის... და კიდევ მოწიწებას. ჰმ, რა ძალიან გაიშვიათებული სიტყვაა, არა?

მოკლედ, არ ვაპირებ ე.წ. შედარებითი დახასიათების თემის წამოწევას, ბოლოს და ბოლოს, თანამედროვე მთარგმნელთა შორისაც ხომ ბევრია ძალიან კარგი. ამიტომ ასე ვიტყვი: მომავალო მთარგმნელებო, ვიდრე სამუშაოს მოჰკიდებთ ხელს, მშობლიური ენა ძალიან კარგად ისწავლეთ, ამ ენაზე ბევრი წიგნი წაიკითხეთ, მერე ბაჩანა ბრეგვაძის თარგმანები მოიძიეთ და ახლა ის იკითხეთ, იკითხეთ, იკითხეთ; ამის მერე გაბედეთ და ის წიგნი აიღეთ, რომელსაც თარგმნას უპირებთ, ოღონდ ვიდრე დაიწყებთ, ნაწარმოები გულდასმით წაიკითხეთ!

ვიცი, ამის პასუხი რაც არის: სად არის ამდენი დრო?

აბა, რა, დრო, რომელიც მთარგმნელს არა აქვს, რედაქტორს უნდა ჰქონდეს! რედაქტორს, რომელიც თქვენს თარგმანს მხოლოდ წელში გამართვაში უნდა წაეშველოს და არა თავიდან
ასწავლოს სიარული. მოკლედ, მთარგნმელმა წიგნის ხასიათი, ბუნება, იქ განფენილი განწყობა უნდა დაიჭიროს და შეინარჩუნოს და ასეთი მიიტანოს რედაქტორამდე.

და თუ ასე არ ხდება, მხოლოდ ის შეგვიძლი ვთქვათ, რომ რა გაეწყობა?!

პ.ს. ჩემი წიგნის თაროზე ბაჩანა ბრეგვაძის თარგმნილი "ახალი აღთქმისა" და "დონ კიხოტის" გვერდით თანამედროვე თარგმანებიცაა, მაგრამ ეს იმას როდი ნიშნავს, რომ მათ ჩემთვის, როგორც მკითხველისთვის, ერთნაირი, გვერდიგვერდმდგომი მნიშვნელობა აქვთ. და კიდევ, ინტელექტუალურ (და არა მხოლოდ) საქმეზე ვინც დრო არ დაზოგა, პანთეონებში განისვენებენ. თუმცა განსასვენებელის ადგილმდებარეობაც ისევე პირობითია, როგორც ჩემი წიგნის თაროს ბინადართა გვერდიგვერდ თანაარსებობა!



თამარი
11 მარტი 2016 11:18
მორიდებული,წყნარი,დიდი გულის პატრონი-მოკლედ გამორჩეული ქართველი.უაღრესად განათლებული და მოაზროვნე.დიდი მემკვიდრეობა დაუტოვა ჩვენს ერს მთარგმნელობით ლიტერატურაში.ვინც მის ნათარგმნ ლიტერატურას იცნობს მთაწმინდის მიწას ნამდვილად არ დაამადლის.
ბატონი ბაჩანა ბრეგვაძე ნამდვილად რაჭიდანაა-სოფელი სხვავა, სადაც კვირიკაშვილებიც სახლობენ. ეს არაფერ კავშირში არ არის ბატონ ბაჩანას მთაწმინდაზე დაკრძალვასთან.
Maya
28 თებერვალი 2016 21:26
B-ნ BაჩAნას დედა Kვირიკასჰვილის ქალი ნატესავები IYვნეN. ბაჩანა სულ რაჩHას დ. Kვირიკასშვილებს ახსენებდა
სხვა სიახლეები
8 მარტზე, რატომღაც სულ ვაკის თეატრალური სარდაფის სპექტაკლი "ხანუმა" მახსენდება, რომელიც 2004 წელს რეჟისორმა ლევან წულაძემ დადგა. სპექტაკლში არის პერსონაჟი, რომელიც ცაგარელთან არ ყოფილა და ვერც იქნებოდა, რადგან გამოგონილია. მოკლედ, ამბავი იწყება ასე: ჰელდა პოლაკი საქართველოში შემთხვევით აღმოჩნდა - მისი თვითმფრინავი თბილისში ჩამოვარდა.
დაწვრილებით...
ჩემმა მეგობარმა ფეისბუკის საკუთარ კედელზე ნიკა გვარამიას ფოტო ატვირთა სარეკლამო წარწერით: "საჯარო ლექცია: "მედია და თავისუფლება", ნიკა გვარამია". და იქვე სტატუსი: ლევანდოვსკის მიერ 9 წუთში გატანილი ხუთი გოლის მერე თუ კიდევ რამე გამაკვირვებდა, არ მეგონაო. თქვენი არ ვიცი, მაგრამ მე ბევრი ვიცინე...
დაწვრილებით...
ვაზი ივანიშვილის არც იმედად უნდა მოიყვანო და არც მის ჯინაზე უნდა გაჩეხო, მით უმეტეს, ეს ვიღაცის პოლიტიკური ქულების მოსაპოვებლად არ უნდა გააკეთო
დაწვრილებით...
მოვიგეთ! დღეს საქართველოს ეროვნულმა ნაკრებმა შოტლანდიისა დაამარცხა! მრავალი დამარცხების, იმედგაცრუების, ნიჰილიზმისა და უპერსპექტივობის შემდეგ, მაინც მოვიდა ეს გამარჯვება და... ბრძოლას აზრი მართლა ჰქონია! გილოცავთ!
დაწვრილებით...
გვამებს ხომ მიწის ზემოთ არ ტოვებენ?!

ნატო, ევროკავშირი და ყველა სამხედრო თუ სამოქალაქო გაერთიანება მთელი თავისი იდეოლოგიური შემართებისა თუ ზემძლავრი იარაღის ფლობის მიუხედავად უძლურია 3 წლის სირიელი ბავშვის უსულო სხეულის წინაშე!
დაწვრილებით...
თვის ბოლოა, კრედიტების პროცენტის გადახდის დრო ახლოვდება და ჩვენი მღელვარებაც იმატებს მკვეთრად დაცემული ლარის კურსის მოტივებზე. არადა, ლართან მიმართებაში ჩვენ უნდა შევინარჩუნოთ მაქსიმალური სიმშვიდეო, ხომ თქვა პრემიერმა? მაგრამ არა, არ დამშვიდდა ეს ხალხი, ისევ ასდევს პოლიტიკოსებისა და ე.წ. ექსპერტების არასწორ დასკვნებს და აჰა, კი ავიდა ლარი 2.50-მდე. ნუ, ახლა ჯერ მთლად არ დამრგვალებულა, თუმცა საეჭვოდ მერყეობს 40-ის არეალში. მგონია, 41-ს უმიზნებს - ხალხს თუ არა, მმართველ ძალას მაინც ვასიამოვნოო, ფიქრობს, ალბათ. ეჰ, ისე, ლარს რომ ფიქრი შეეძლოს?..
დაწვრილებით...
კარბელაშვილის "გინებამახვილობით" ისე "მოიხიბლა" ერი, აგერ მეორე დღეა (თან "ბარსა" და მესიც თბილისშია) ვერ გამოდის ამ ხიბლიდან! კაცს ჯერ დამთავრებული არ ჰქონდა გინება, რომ ატყდა უფლებადამცველთა გნიასი: დეპუტატსაო, კაცოოო, ამხელა ნაცკაცსაო, კაცოოო, როგორ შებედაო რიგითმა პატრულმა რამეო! რამეო, რა: ჯერ ტანთ ტანსაცმლის შემოძარცვა და მერე დაპატიმრეობაო! აბა, აბაო! - აჰყვა ოპოზიციაც! ხალხის ნაწილმაც, ესაა დემოკრატია და თავისუფლებაო, კაცს ჭიქა ვერ აუწევია და მერე საჭესთან თავისუფლად ვერ დამჯდარა, აფსუს, სად არ არის სააკაშვილის დროო...
დაწვრილებით...
მონატრება ხომ სიყვარულია და... რომანტიზმიც ამათი დედა! ნუ, რაც არის და როგორც არის, რა, მაგრამ მას თავისი კუთვნილი, ლეგიტიმური და კანონიერი ადგილი ქართულ პარლამენტში რომ აქვს, ეს მხოლოდ ჩვენში შეიძლება ჩვეულებრივ ამბად ჩაითვალოს.
დაწვრილებით...
ღმერთმა დაგვიფაროს 2008 წლის ოკუპაციის მასშტაბისგან, თან წელს ოლიმპიადაც არ არის, მაგრამ ახლაც ერთმანეთს დაემთხვა დიდი სპორტული სამზადისი და რუსეთის მორიგი მცოცავი ოკუპაცია. ვიდრე ათასობით ქართველი სუპერთასის ბილეთების რიგში იდგა, რუსეთმა ისევ გადმოსწია საზღვარი და მავანს ამ ორი ფაქტის ერთმანეთთან დაკავშირებაც არ დაუყოვნებია.
დაწვრილებით...
მომხდარი ტრაგედიიდან რაც დრო გავა, უფრო და უფრო მოიმატებს უკმაყოფილების, განაწყენების, ურთერთბრალდებების შემთხვევები და მტყუან-მართლის ძიებაში დაშვებული შეცდომებიც. დღესაც, როცა თბილისში მყოფი ნებისმიერი მოქალაქე უდიდესი საფრთხის წინაშე ვდგავართ, სამართლიანად მიმაჩნია ყველა საყვედური და ბრალდებაც, რაც ხელისუფლების მისამართით ისმის, მაგრამ მიუხედავად ამისა, ახლა სულ სხვა რამეზე მინდა დავწერო.
დაწვრილებით...
მასალების გადაბეჭდვა/რეპროდუცირება აკრძალულია, იხილეთ მასალის გამოყენების პირობები