"ქართველობა ძნელია, მაგრამ აუცილებელი"
20-10-2015
"ქართველობა ძნელია, მაგრამ აუცილებელი"
ოქტომბერი ჩემთვის უცნაურად ქართული თვეა -1- ლ ოქტომბერს წმინდა მოწამეთა -ბიძინა ჩოლოყაშვილის, შალვა და ელიზბარ ქსნის ერისთავების ხსენების დღეა; 9 ოქტომბერს ათონის ივერთა მონასტრიდან საქართველოში ინება ჩამობრძანება კარიბჭის ივერიის ღვთისმშობლის ხატმა; 14 ოქტომბერი სვეტიცხოვლობაა, 15 ოქტომბერს ქართული ეკლესია არგვეთის მთავართა - დავითისა და კონსტანტინეს -ხსენებას აღნიშნავს, 18 ოქტომბერს კი წმინდა გრიგოლ ხანძთელს განადიდებს.

. . . როდესაც პირველად დავინახე მოწამეთა, სუნთქვა შემეკრა. პირველად რაც გავიფიქრე და ვიგრძენი, ის იყო, რომ
ამ მიწისათვის მეც დაუნანებლად მოვკვდებოდი - დაუნანებლად და დაუფიქრებლად. . . ამ გრძნობამ მთლიანად ამავსო და დამიმორჩილა . . . სხვაგვარად წარმოუდგენელიც იყო - სწორედ იქ, მოწამეთას კედლებთან, კიდევ ერთხელ მივხვდი, რომ, ქართველობა ქართველისათვის მართლაც ძნელია, მაგრამ აუცილებელი - როგორც მოწამეთაში მოღვაწე მამა გიორგი ბასილაძე
არიგებდა ხოლმე მასთან მისულ ადამიანებს. ამასვე გრძნობდნენ, ალბათ, ისინიც - დავითიცა და კონსტანტინეც - ულამაზესნი, უშიშარნი, ამაყნი და ძლიერნი თავიანთი მიწისა და რ
დავითი და კონსტანტინე
წმენის მშვენიერებით, დიდებულებითა და ჭეშმარიტებით. ამიტომაც იბრძოლეს ბოლომდე - არც კი უფიქრიათ, დამალვოდნენ სისასტიკით განთქმულ მურვან-ყრუს, ზვავივით რომ დაატყდა თავს საქართველოს. მათი მოწამებრივი აღსასრულიც ამ ბრძოლის დასკვნითი ნაწილი იყო, დიდებული და ამაღლებული.
გრიგოლ ხანძთელი

მერე გრიგოლ ხანძთელი იყო - "ზეცისა კაცი და ქუეყანისა ანგელოზი"; საქართველო და ქართული გენი რომ შეინახა, გაათბო და აღმოაცენა ფერფლიდან საკუთარი ლოცვითა და ღვაწლით. ჰო, სწორედ იქ, ტაო-კლარჯეთში, დღეს უკვე ნანგრევებად თუ მეჩეთებად ქცეულ ქართულ ტაძრებში ინახებოდა, სათითაოდ გროვდებოდა და ფურცელ-ფურცელ იკინძებოდა ქართველთა ბრწყინვალე და დიდებული მომავალი - დავით აღმაშენებლისა და თამარის დროს ნიკოფსიიდან დარუბანდამდის გადაჭიმული. საოცარი რწმენის ძალით ნაბიჯ-ნაბიჯ მოიმუშაკა ქართული მიწა, ულამაზესი ტაძრები ააგო სანთლად და ამ ნათლით გააბრწყინა ყოველივე ქართული: "ქართლად ფრიადი ქვეყანაი აღირაცხების, რომელსაცა შინა ქართულითა ენითა ჟამი შეიწირვის და ლოცვაი ყოველი აღესრულების". და მიეცა წმინდა გრიგოლს ნიჭი სასწაულმოქმედებისა და მის მიერ აღსრულებულ უამრავ სასწაულს შორის უპირველესი სწორედ ის იყო, სახელად რომ საქართველო ეწოდა. იქ, ტაო-კლარჯეთში, დიდებული ნანგრევების მნახველს სუნთქვა გეკვრის - როგორ შეძლეს, როგორ ააგეს, როგორ გაამთლიანეს… არადა, შეძლეს . . . ააგეს . . . გაამთლიანეს . . . ჩვენ კი ვერ შევინარჩუნეთ, ვერ დავიცავით, ვერ გავათბეთ . . .

რამდენიმე საუკუნის შემდეგ, უკვე მერამდენედ, საქართველო და ქართველობა განადგურებისა და გადაჯიშების საფრთხის წინაშე დადგა. ულუსთა ტომები დედაწულიანად აყრილიყვნენ და კახეთში გადმობარგებულიყვნენ მთელი ქონებით, თხების ფარებით, ურმებითა და დაფა-ზურნით. ამას უკვე ვეღარ გაუძლებდა სისხლისაგან დაცლილი ქართული მიწა-წყალი.

და სამმა ადამიანმა ითავა აჯანყება ამ ბოროტების წინააღმდეგ - ბიძინა ჩოლოყაშვილი, შალვა და ელიზბარ ქსნის ერისთავები წარუძღვნენ ქართველებს წინ და ერთიანად ამოწყვიტეს ჩვენს გადასაჯიშებლად და გადასაგვარებლად ჩვენს მიწაზევე მოსული მტერი. მერე სპარსეთის შაჰმა თავისთან დაიბარა მოთავენი. თუ არ წავიდოდნენ, კვლავ ქართლ - კახეთის აოხრებით იმუქრებოდა გადამთიელი. და სამივე გაუდგა ისპაჰანისაკენ მიმავალ გზას. იცოდნენ, რომ აღარას
ბიძინა ჩოლოყაშვილი, შალვა და ელიზბარ ქსნის ერისთავები
ოდეს დაბრუნდებოდნენ უკან - საყვარელ სამშობლოში, მაგრამ მაინც წავიდნენ, რადგან კარგად იცოდნენ, რომ ქართველობა ძნელია, მაგრამ აუცილებელი. საშინელი სისასტიკით აწამეს - ფალანგ-ფალანგ დაჩეხეს, სახსარ-სახსარ უწყვიტეს ძარღვები. სულ ბოლოსღა გაუგმირეს გული - გული, რომელიც, ასეთი წამების მიუხედავად, ქრისტესა და საქართველოს სიყვარულით მაინც ძგერდა.
მეშვიდე კლასში ვიყავი, ცხრა აპრილის ტრაგედია რომ მოხდა. მახსოვს, მხოლოდ ერთი კითხვა მიტრიალებდა სულში… -რატომ? რატომ დაგვჩეხეს? რატომ გაგვიმეტეს? ჰო, დედაჩემის პასუხიც მახსოვს: იმიტომ, რომ ქართველები ვართო. ტკივილი ადამიანების სულში ვერ დაეტია და უამრავ ლექსად თუ სიმღერად დაიღვარა. რამდენიმე მათგანის სტრიქონები ახლაც იმ დღეების ექოდ ხმიანდება გონებაში. ფრიდონ ხალვაშის ლექსიდანაც მახსოვს ფრაზა:
"და, თუ ვინცა ვარ,
იმის დაცვას უნდა ამდენი,
მე სწორედ ახლა მიხარია,
რომ ვარ ქართველი . . . "


ჰო, ქართველობა ყოველთვის ძნელი იყო ქართველისათვის, მაგრამ აუცილებელი.
ასეა დღესაც. დღეს უფრო, ალბათ.

ოქტომბერი უცნაურად ქართული თვეა-მეთქი ჩემთვის. თავისთავად გადაება ამ ყველაფერს ფიქრები ჩემს საქართველოზე - ისეთზე, როგორსაც მე ვხედავ; როგორსაც ვუტოვებ საკუთარ შვილებს; როგორიც მინდა, რომ იყოს; და როგორიც, ვიცი, რომ აუცილებლად იქნება. და ჩემი შვილებიც აუცილებლად გაისიგრძეგანებენ, რომ ქართველობა ქართველისათვის ძნელია, მაგრამ აუცილებელი.


shoda
06 ნოემბერი 2015 17:25
საინტერესო ლექსია, წასაკითხად ასე აჯობებდა.

ლუხო:
არსად არვის უთქვამს:
“განგებამ, ორი რამ აგვიკრძალა ქრთველებს:
ერთი პირის ქონა და უზომო გამრავლება.”
უცნაური ხალხი ვართ, უცნაური ერი,
არც ყველაზე ჭკვიანი, არც ყველაზე შტერი.
რაც სხვასა სჭირს ისა გვჭირს, ნაკლები თუ ბევრი,
მაგრამ ცოტა რაღაცით, ცოტა სხვაგვარ ფერი.

რაც გვიყვარდა ის გვიყვარს, ისევ გახელებით,
ლხინში ცამდე ავდივართ, ჭირში ვიმდუღრებით,
სხვისთვის ია-ვარდი ვართ, ძმისთვის ნარ_ეკლები
უცნაური ხალხი ვართ, გქვია ქართველები.

მტკაველ მიწას არ მივცემთ, მეზობელს და მოძმეს,
მოყვრის ჯიბრზე მოვიყვანთ გადამთიელ მოყმეს,
თუნდაც, თვალის ამომგდებს, ერთიანად მომთხრელს,
უცნაური ხალხი ვართ, რაც არუნდა მოხდეს,
ჩვენ ლოდიც რომ დაგვეცეს, მას კენჭიც არ მოხვდეს.

არც ძალიან ვმრავლდებით, არც მთლად ამოვწყდებით,
უფალი რომ გვიბრძანებს, მტერს ზედ შევაკვდებით.
ყველას მეფობა გვინდა, თუ მიგვიწვდა ხელი,
შეგვიძლია კიდევაც,_ ჰერი ბიჭო ჰერი.

კარგი გამოგვერევა, მისი შურით ვსკდებით,
ცოცხალს_ საშველს არ მივცემთ, მკვდარს ზედ გადავყვებით,
ასი წლის მოხუცებიც დედას ვიფიცებით,
საფლავს თუნდაც მტრისას, ფეხით არ შევდგებით,
უცხოს, კარში შემოსულს, ღვინით ხელში ვხვდებით,
რა ვქნათ ძველი ხალხი ვართ, ვეღარ შევიცვლებით.
ბაბილონის გოდოლიც, რომ არ განმეორდეს,
ქათველებს გვეკრძალება, ერთი პირი გვქონდეს

ქალს ვადიდებთ ოდით, ქალს მშობელს და დედას,
ერის გადამჩენელს, ჩვენ დედაში ვხედავთ,
საფიცარს და ნანატრს, რაც კი არის ქვეყნად,
ქალის სახელს ვარქმევთ და ვეძახით დედას.

მიწას, და დიდ ქალაქს, უხვ და დიდ მდინარეს,
კაცსაც გუთნის დედას_ ოფლ ჩამომდინარეს,
დედა ბოძსაც, მზესაც, ქალის სახით ვხედავთ,
რაც გვიყვარს და მოგვწონს ჩვენ ვუწოდებთ_ დედას.

და_ძმა, გოგო_ბიჭი, ცოლ_შვილი, ცოლ_ქმარი.
მუდამ ქალით ვიწყებთ, ქალი, ქალი, ქალი!
ძმასთან, ცასთან, კაცთან მას პირველსა ვხედავთ,
და ლაზარეს ენით, იმის თქმასაც ვბედავთ,
რაც არავის უთქვამს, არც ერსა და არც ბერს,
არცერთ ენით, არსად, ათასიდან არცერთს,
ქალს დედას და მშობელს_ უწოდებდეს ქალ_ღმერთს!
მხოლოდ ენამ ქართულმა, შესძლო ეთქვა ასეთი:
კაცს ღმერთ_ კაცი უწოდა, ქალს კი, ქალს კი, ქალ_ღმერთი.

იქნებ მკრეხელობად ჩაგვითვალოს ვინმემ,
რა ვქნათ, ჩვენი ენა იარსებებს ვიდრე,
ვეღარ შევიცვლებით, ახალს ვერ დავიწყებთ,
ჩვენ, ლაზარეს ენის ანაბანას მივდევთ.

უთვალავ წელს ითვლის, ჩვენი ნავთსაყუდარი,
ჩვენი წმინდა მამების ლოცვითა და მუდარით,
სად ვიდექით, იქ ვდგევართ, და ხვალაც აქ ვიდგებით,
რადგან, დედა_დედოფლის, წილხვედრილად ვითვლებით
manana
04 ნოემბერი 2015 14:57
mowqmetas madli da dsala ar mogvaklos ufalma chventan ars gmerti ...ars vda iyos
irakli
24 ოქტომბერი 2015 00:36
მოწამეთა პირველად და ჯერჯერობით უკანასკნელად 3 კლასში ვიყავი რომ ვნახე შთაბეჭდილება ისე ძლიერი იყო, რომ დღესაც მის ტყვეობაში ვარ 33 წლის ასაკში, შეიძლება ითქვას მისმა მონახულებამ ჩემი სამშობლოს სიყვარული განსაზღვრა

რედაქტორის რჩევით