რატომ უჭირთ ქართველ ექიმებს ზუსტი დიაგნოზის დასმა
27-04-2015
რატომ უჭირთ ქართველ ექიმებს ზუსტი დიაგნოზის დასმა
"დედა მიწევს რეანიმაციაში, სასწრაფომ კლინიკური ქირურგიისა და ტრავმატოლოგიის ცენტრში მიგვიყვანა ორი სავარაუდო დიაგნოზით: ფარული სისხლდენა და ინსულტი.­ საბედნიეროდ, არც ერთი არ დადასტურდა, მაგრამ ისეთმა პრობლემამ­ იჩინა­ თავი, რომელიც საავადმყოფოში შეყვანისას არ ჰქონია. ამიტომ სხვა კლინიკაში გადასა­ყვანად ვეძებ ფართო პროფილის საავადმყოფოს თერაპიული განყოფილების რეანიმაციას, კარგი რეანიმატოლოგით, რომელიც მიხვდება, რატომ შეექმნა დედას პრობლემა...­ დავიარე თბილისის საავადმყოფოები და აღმოჩნდა, რომ რეანიმაციულ განყოფილებებში­ ადგილი არ იყო. რა ხდება, სრულიად საქართველო რეანიმაციაშია?" - სოციალურ ქსელში
გამოქვეყნებული ამ წერილის ავტორი ერთადერთი არ არის, ვინც სანთლით დაეძებს ექიმს, რომელსაც ზუსტი დიაგნოზის დასმა და სწორი მკურნალობა შეუძლია.


მსოფლიოში ცნობილი ქირურგი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი მერაბ კილ­აძე:
- ამერიკაში ჩაატარეს ექს­პერიმენტი:­ რეზიდენტებს მისცეს 20 პაციენტის ლაბო­რ­ატორიული ანალიზის პასუხები და აპარა­ტ­ურით ნაჩვენები მასალები. დიაგნოზი მათ 25%-იანი
სიზუსტით დაადგინეს... გამოცდ­ი­ლ­მა ექიმებმა იმავე პაციენტებთან მხოლ­ოდ­­ გასაუბრებით 85%-იანი შედეგი მიიღეს,­ დიაგნოსტიკური­ კვლევით კი ­99%-იანი სიზ­უ­სტით დასვეს დიაგნოზი. კვალიფიკაციისთვის აუცილებელია მაღალი დონის განათლება და გამოცდილება. თუმცა, 20-25 წლის წინ მიღებული ცოდნა არ კმარა. თანამედ­რ­ოვე მედიცინა უსწრაფესად ვითარდება და თუ ფეხდაფეხ არ მიჰყევი, კონკურენტუნარ­იანი ვერ იქნები. ­ამერიკაში,­ უმაღლესი სასწა­ვლებლის ბიბლიოთეკაში, სტუდენტს არავინ მისცემს 25 წლის წინ გამოცემულ წიგნებს, რადგან მათი კითხვა დროის და­კ­არგვად მიაჩნიათ, ჩვენთან კი განათლებას­ ხშირად ძველი სახელმძღვანელოებით იღებენ. თანამედროვე განათლების მიღებას მხოლოდ ისინი ახერხებენ, ვინც საკუთარი­ სახსრებით შეძლო უცხოეთში წასვლა.
ჩვენთან ზუსტი დიაგნოზის დასასმ­ელად არ არსებობს უმაღლესი კლ­ასის სადიაგნოსტიკო საშუალებები, უახლესი­ ტექნოლოგიები.

ეს არის ფუფუნება, არც ერთ­­ კლინიკას არ შეუძ­ლია ორმი­ლიონევროიანი­ დანადგარის შეძენა. რომც შეიძ­ი­ნონ, კვლევ­ებს იმ ფასს ვერ დაადებენ, რომ დანახარჯი­ კი არა, ექსპლუატაციის ხარჯები მაინც ამოი­ღო.  
2002 წელს თურქეთში კერძო კლინიკამ მიიწვია ცნობილი ამერიკული ორგანიზაცია, რომელსაც სამედიცინო მომს­ახურების ხარისხის მენეჯმენტი უნდა შეეცვალა. კლინიკა ნელ-ნელა დასავლურ სტანდარტებზე გადაეწყო და ძალიან პოპულარული გახდა. სახელმწიფომ გადაწყვიტა, ეს სტანდარტები სავალდებულო გაეხადა  ყველა თურქული კლინიკისთვის. შედეგად მიიღეს უაღრესად­ განვითარებული სამედიცინო სფერო.

ცოტა ხნის წინ ირანში გახლდით, კონფ­ერენციაზე. წარმოუდგენელი რამ ვნახე: უმნ­ი­შვნელოვანესი ტექნოლოგიური დანადგარების 90%-ს თვითონვე ამზადებენ. ამასთან, ჰყავთ საუკეთესო ექიმები. თურქეთის და ირანის ხელისუფლებები ყველაფერს აკეთებენ, რომ ექიმებმა ბრიტანეთსა თუ ამერ­იკაში მიიღონ სამედიცინო განათლება და პრაქტიკული გამოცდილება. რუს მედიკოს­ებს ამპარტავნებამ სძლია და მიიჩნევენ, რომ ისედაც ყველაფერი იციან. შეს­აბამისად, რუსი სპეციალისტების მუშაობის­ ხარისხიც შესუს­ტდა, რუსი პაციენტები კი საქართველოში ჩამოდიან ოპერაციის გასა­კ­ეთებლად. მათ აქვთ ინფორმაცია ჩვენი საუკეთესო სპეციალისტების შესახებ.
საბედნიეროდ, ასეთებიც გვყავს და ისეთ­ივე ოპერაციებს აკეთებენ, როგ­ორიც ევროპის საუკეთესო­ კლინიკ­ე­ბში კეთდება, მაგრამ მინიმალურ ფასად. აქ ხომ ექიმის ანაზღაურება მიზერულია, პაციენტის გადახდილი თანხის მეტი წილი კი ოპერაციის ტექნიკური ხარჯ­ების ანაზღაურებას ხმარდება.
ამ პირობებში არც ერთ კლინიკას არ შეუძლია, შემოიტანოს ძვირად ღირებული სადიაგნოსტიკო აპარატურა. მით უფრო, არ შეუძლიათ შეიძინონ რობოტი, რომელიც ლაპარასკოპიულ ოპერაციებს ატარებს.  

- რობოტის ჩატარებული ოპერაცია­ ქართველებისთვის ფანტასტიკის სფეროა.
- არადა, 2001 წელს სწორედ რობოტის­ საშუალებით აშშ-დან საფრანგეთში გაკეთდა­ პირველი კონტინენტთაშორისი ოპერაცია. პროფესორს შეუძლია დღის განმავლობ­ა­ში­­ ­რამდენიმე ქალაქში ოპერა­ციის გაკეთება­ - მოქმედებს რობოტის ე.წ. მკლავ­ები, რომელსაც ექიმი დისტ­ანციურად მართავს.
ჩვენთან კი კლინიკების დიდ ნაწ­ი­ლს კვლავ საბჭოური წესებით მართავენ და არა თანამედროვე, ადამიანის უფლებების კონვენციაზე დამყარებული­ სტანდარტებით.

საბჭოთა კავშირის დროინდელ საავადმყ­ოფოებში მოქმედებდა ვერტიკალური მართვის ფორმა - მთავარი ექიმის დიქტატურა,­ ქვედა რგოლების დაშინება და მონური მორ­ჩილება... გამიკვირდა, როდესაც მსოფლიოში ლაპარასკოპიის ფუძემდებელი, პროფესორი, დოქტორი ჯან ლუიჯი მელ­ოტი ოპერაციის შემდეგ თავის სანიტრებს ინსტრუმენტების დაშლასა და გარეცხვაში ეხმარებოდა. მის კლინიკაში ვერ მიხვდები,­ ვინ არის უფროსი. ექიმები ერთმანეთს სტიმულს აძლევენ კეთილგანწყობით, ყველა­ მათგანი კი პაციენტს ემსახურება.
ასი კითხვა რომ დაგისვას პაციენტმა ან მისმა ახლობელმა, ვალდებული ხარ, ყველა კითხვას­ უპასუხო.  
ექიმი უნდა ზრუნავდეს პაციენტზე, როგ­ორც მეგობარზე. თუ პაციენტებთან ურთი­ერთობისთვის გამძლეობა არ გექნება, არაფერი გამოვა. 

- ჩვენს კლინიკებში არსებული კვალიფიკაციისა და გულგრილობის პრობლემას თავი როგორ დავაღწიოთ?
- საქართველოშიც უნდა გაჩნდეს სამედიცინო მომსახურების სტანდ­არტი, რომლის ზღვარს ქვემოთ კლ­ი­ნიკა ვერ იარსებებს.

დაწესდეს ჯერ მცირე ზღვრული სტანდარტი და ქვეყნის ეკონომიკის განვითარებასთან ერთად შეიცვალოს მისი მასშტაბი. ასეთ პირობებში ზოგიერთი კლინიკა და ექიმებიც მოჰყვებიან ბალასტში და მიხვდებიან, რომ მუშაობის სისტემა უნდა შეცვალონ ან სხვა გზას ეწიონ.

- თუ სახელმწიფო სტანდარტს დააწ­ე­სებს, სავარაუდოდ, კლინიკების მეპატ­რონეები სამინისტროს ზეწოლაში დაადანაშაულებენ.
- მაშინ განაგრძონ არსებობა საბჭოთა სტანდარტებით და ერთ დღეს მაინც განწირული იქნებიან მარცხისთვის. კონკურენცია თავისას იზამს... ზოგიერთი კერძო­ კლინიკა, რომელიც დღესაც გამორჩეულია,­ განვითარდება და მათ გვერდით მოძველებულ მედიცინას არავინ გამოიყენებს. სახელმწიფომ უნდა ითამაშოს მნიშვნელოვანი როლი კლინიკების შეიარაღებაშიც. ევროპასა და ამერიკაშიც სახელმწიფო და სხვადასხვა ორგანიზაცია ეხმარება კლინი­კებს უახლესი ტექნოლოგიების შეძენასა და სრულყოფაში.­ ამის გარეშე ზუსტ დიაგნოზს ვერ დაადგენ. თურქულ კლინიკებში უკვე 35 რობოტი­ დგას, იტალიაში - 52 და ა.შ. ყველა ევროპულ ქვეყანაში რობოტებს უმაღლესი განვითარების ნიშნად მიიჩნევენ.

ჩვენთან ზოგ კლინიკაში­ ნორმალ­ური სადიაგნოსტი­კო ტექნოლოგიები აქვთ, მაგრამ ინფორმაციის ზუსტ­ად წამკითხველები არ ჰყავთ­.
ლიკა
25 სექტემბერი 2016 08:11
განათლება 25 წლის წინაც რომ არ მიუღია და ძიაკაცმა დასვა სამედიცინო ინსტიტუტში..ახლა როგორღა მიიღებს..საცდელი ბაჭიები ვართ ჩვენი ექიმების ხელში..სფერო რომელიც ყველაზე განუვითარებელია ქვეყანაში,რაც იწვევს სიკვდილიაობის ზრდას...
Gio
25 სექტემბერი 2016 08:05
Eqimebis brali diagnozis dasmqshic mtlad araa martali zogjer pacienti ise agvianebs eqimtan vizits sanam polietiologiuri daavadebebi ar ichens tavs ani erti orgqnos patologiit sxva organoebic chaitreva da aqefan gamomdinare bevr eqims diagnozis dadgena gauchirdeba ase rom pacientebmac unda iaqtiuron imashi ro sanam sakacit at miitaneben droulad mimartos eqims ratqmaunda gaikitxos eqimi brmad nu daujdeba ucxo eqims saqartvelo pataraa da unda moikitxos kargi eqimebis meta raaris saxel gantqmuli da nichieri eqimebi, ushecdomo 100 % eqimebi ar arsebobs damijeret… ase rom eqimebs xeli sheucyvet pacientebo da kargad cava saqme:-) ar daagvianod misvla moikitxet gamocdili da mcodne eqimi.
...
24 სექტემბერი 2016 17:35
სამაგიეროდ ჩვენმა ექიმებმა შესანიშნავად იციან ბუღალტერია. . .ზეპირად იციან შეცდომის გამამართლებელი ფრაზები: "შეიძლება აპარატი ტყუის." "ნევროპათოლოგს რომ გაესინჯო?" "ასეთი სიპტომები პირველად მესმის" "ხელი მოგვიწერეთ რომ მკურნალობაზე თავად ამბობთ უარს" "დიაგნოზს ვერ დაგიწერთ, აქ იმდენი რამ წერია, მე ხომ არ მახსოვს რომელი იყო ნამდვილი?"
და ბოლოს ქანცგაწყვეტილი პაციენტის მუდარა: "ექიმი არ გამაგონოთ!!!"

რედაქტორის რჩევით