ღორჯომი – ცხენოსნებისა და ალპური პეიზაჟების ხეობა აჭარაში
ღორჯომი – ცხენოსნებისა და ალპური პეიზაჟების ხეობა აჭარაში
ღორ­ჯო­მის ხე­ო­ბა ხუ­ლოს ცენ­ტრი­დან 12 კი­ლო­მეტ­რი­თაა და­შო­რე­ბუ­ლი. ბა­თუ­მი­დან ღორ­ჯო­მამ­დე ჩას­ვლას კი ორი, ორ­სა­ათ-ნა­ხე­ვა­რი სჭირ­დე­ბა და­ახ­ლო­ე­ბით.

ღორ­ჯომ­ში ჩას­ვლამ­დე, ხუ­ლოს სხვა­დას­ხვა სო­ფელ­ში გავ­ლი­სას გზა­ზეც გრძნობ შუა შე­მოდ­გო­მას. ეზო­ებ­ში არ­ყის სახ­დელ ქვა­ბებ­თან კა­ცე­ბი სხე­დან პა­ტა­რა, ხის სკა­მებ­ზე, კვამ­ლის სუნს ხი­ლის სურ­ნე­ლი ერე­ვა. ქა­ლე­ბი თოკ­ზე ტყლა­პებს ფე­ნენ გა­საშ­რო­ბად.

ფო­ტოს გა­და­სა­ღე­ბად თუ ჩერ­დე­ბი, ხელს გიქ­ნე­ვენ, შუბლს იჩ­რდი­ლა­ვენ და გე­კი­თხე­ბი­ან – საით მი­დი­ხარ.

ზღვის დო­ნი­დან 1200 მეტრზე მაღ­ლა მდე­ბა­რე ღორ­ჯო­მის ხე­ო­ბა 18 სო­ფელს აერ­თი­ა­ნებს და ერთ-ერთი
ყვე­ლა­ზე გა­მორ­ჩე­უ­ლი თე­მია აჭა­რა­ში.

მთის და­უ­წე­რე­ლი კა­ნო­ნე­ბის მი­ხედ­ვით, რაც უფრო მაღ­ლა ადი­ხარ, მთა­ში პე­ი­ზა­ჟი მით უფრო ლა­მა­ზია, გან­სა­კუთ­რე­ბით შე­მოდ­გო­მა­ზე. სა­თი­ბე­ბი გა­თი­ბუ­ლია, თი­ვი­სა და ბა­ლა­ხის ზვი­ნე­ბი კი – დად­გმუ­ლი. სოფ­ლის ორ­ღო­ბე­ებ­ში ზან­ტად მი­იზ­ლაზ­ნე­ბა პი­რუ­ტყვი სად­გო­მე­ბის­კენ.
ღორ­ჯო­მის თემი საკ­მა­ოდ მჭიდ­რო­დაა და­სახ­ლე­ბუ­ლი, შე­მოდ­გო­მის თბილ დღე­ებ­ში ოჯა­ხე­ბი ეზო­ებ­ში ფუს­ფუ­სე­ბენ. ზოგი
შე­შას იმა­რა­გებს, ჩე­ხავს და სახ­ლის ირ­გვლივ ლა­მა­ზად აწყობს, ზოგი სი­მინდს ფშვნის და მერე ტომ­რე­ბით ეზი­დე­ბა ძვე­ლე­ბუ­რი წის­ქვი­ლის­კენ და­საფ­ქვა­ვად.

გორ­გა­ძე­ე­ბის ოჯა­ხი ლო­ბი­ოს და ტყე­ში დაკ­რე­ფილ მოცვს არ­ჩევს. მოცვს მზე­ზე გა­აშ­რო­ბენ და ზამ­თარ­ში სურ­ნე­ლო­ვან ჩაის და­ა­ყე­ნე­ბენ.

„ყვე­ლა დღე მუხლჩა­უხ­რე­ლია ღორ­ჯომ­ში” – გვე­უბ­ნე­ბა და­რე­ჯან გორ­გა­ძე. – „არ გვაქვს ფუ­ფუ­ნე­ბის­კენ მიდ­რე­კი­ლე­ბა, მოგ­ვყავს მხო­ლოდ კარ­ტო­ფი­ლი, ლო­ბიო, სი­მინ­დი და ძრო­ხე­ბი გვყავს, ყველს, კა­ი­მაღს [ნა­ღებს], იაღს [ერ­ბოს] ვამ­ზა­დებთ. დავ­ქორ­წინ­დი ადრე, 17 წლის. ჩემ­მა ცხოვ­რე­ბამ ისე მო­ი­ტა­ნა, რომ ვერ ვის­წავ­ლე. გზა ჩემს შვი­ლებს მი­ვე­ცი, ის­წავ­ლეთ-მეთ­ქი, ვუ­თხა­რი, არ ვძა­ბავ­დი, ოღონდ ეს­წავ­ლათ, მათ გა­სა­კე­თე­ბელ საქ­მე­საც მე ვა­კე­თებ­დი. ვინც რა შეძ­ლო, ის ის­წავ­ლა, კმა­ყო­ფი­ლი ვარ შვი­ლე­ბით, დი­დე­ბუ­ლად მყავს ყვე­ლა”.
80 წლის გრი­გოლ გორ­გა­ძე ლო­ბი­ოს შვი­ლიშ­ვილ­თან ერ­თად არ­ჩევს, ამ­ბობს, რომ ხის სახ­ლის მშე­ნებ­ლო­ბას, რო­მე­ლიც ახლა დას­რუ­ლე­ბუ­ლია, დიდი დრო და ენერ­გია შეს­წი­რა:

„ამ სახ­ლს რომ უყუ­რებთ, ძა­ლი­ან ნაშ­რო­მია, ხა­რებს ვა­მუ­შა­ვებ­დი, შვი­ლებ­საც, აბა, ჩემ სახ­ლი­ზა ვინ­და იშ­რო­მოს? შვი­ლიშ­ვი­ლე­ბი­დან მდი­და­რი ვარ. რძლე­ბი მყავს, შვი­ლიშ­ვი­ლე­ბი, ამ სახ­ლში 8 სული ვცხოვ­რობთ.

გა­ჭირ­ვე­ბამ და­მა­ხა­რა­ნათ­ვა [და­მა­ძა­ბუ­ნა], თვა­რამ უფრო ძლი­ე­რი ვიქ­ნე­ბო­დი. ღორ­ჯომ­ში ჩემ­მა ახალ­გაზ­რდო­ბამ ძნე­ლათ ჩე­ი­ე­რა. მე­უღ­ლე მყავ­და ავად. მცი­რედ ვი­ყავ, და­ზოგ­ვი­ლად. ახლა ვი­მა­რა­გებთ ყვე­ლა­ფერს. მერე ზამ­თარ­ში რომ გზა ჩე­ი­კე­ტე­ბა, აბა რანა იქ­ნას? ახ­ლაა შრო­მის დრო, ასეა აქ ჩვე­ნი ცხოვ­რე­ბა”, – ამ­ბობს 80 წლის გრი­გოლ გორ­გა­ძე.

გარ­და პე­ი­ზა­ჟე­ბი­სა, ღორ­ჯომ­ში თქვენს ყუ­რა­დღე­ბას აუ­ცი­ლებ­ლად მი­ი­პყრობს ხის სახ­ლე­ბი. ღორ­ჯომ­ში დღემ­დე, ახალ სახ­ლებ­საც ხის­გან აგე­ბენ. სა­უ­კე­თე­სო მა­სა­ლად სახ­ლის­თვის მუხა მი­იჩ­ნე­ვა, დიდ­ხანს ძლებს და რაც დრო გა­დის, უფრო ლა­მაზ შე­ფე­რი­ლო­ბას იძენს სახ­ლი – მუქ ყა­ვის­ფერს. ხში­რად სახ­ლებს გრძე­ლი შუ­შა­ბან­დე­ბი აქვს. რო­გორც ამ­ბო­ბენ, ხის სახ­ლე­ბი თა­ვი­სუფ­ლად „სუნ­თქავს“. ასე­თი სა­ცხოვ­რე­ბე­ლი ზა­ფხულ­ში გრი­ლია, ზამ­თარ­ში კი – თბი­ლი.
ღორ­ჯომ­შია სა­ქარ­თვე­ლო­ში უდი­დე­სი, ხუთ­გუმ­ბა­თი­ა­ნი ხის მე­ჩე­თიც ვრცე­ლი სა­ლო­ცა­ვი დარ­ბა­ზით.

მე­ჩე­თი 1902 წელს აა­გეს, მას შემ­დეგ მე­ჩე­თის მი­ნა­რე­თი ორ­ჯერ და­ინ­გრა. მე­ჩეთს 1989 წელს რეს­ტავ­რა­ცია ჩა­უ­ტა­რეს, ჩა­მოშ­ლი­ლი მი­ნა­რე­თი ბო­ლოს 2014 წელს აღად­გი­ნეს. ღორ­ჯო­მის მე­ჩე­თი ლაზი ოს­ტა­ტე­ბის, ომერ უს­ტა­სა და უსტა ბინ აჰ­მე­დის აშე­ნე­ბუ­ლია.
რეს­ტავ­რა­ცი­ის დროს ინ­ტე­რი­ე­რი თავ­და­პირ­ვე­ლი მო­ხა­ტუ­ლო­ბის სა­ფუძ­ველ­ზე გა­და­ღე­ბეს. გა­ნახ­ლე­ბი­სას ძვე­ლე­ბუ­რი დე­კო­რა­ტი­უ­ლი ელე­მენ­ტე­ბის ნა­წი­ლი და­ი­კარ­გა. ღორ­ჯო­მის ინ­ტე­რი­ე­რის მო­ხა­ტუ­ლო­ბაც ლაზ ოს­ტა­ტებს, ომერ უს­ტას და უსტა ბინ აჰ­მედს ეკუთ­ვნით. მათ ასე­ვე მო­ხა­ტეს დღვა­ნის და სა­ვა­რა­უ­დოდ, ბეღ­ლე­თის მე­ჩე­თე­ბიც.

ღორ­ჯომ­ში ცხე­ნი ბევრ ოჯახს ჰყავს, ზო­გი­ერთს კი ცხე­ნე­ბის ჯო­გიც. ღორ­ჯო­მის სოფ­ლებს ცო­ტა­თი რომ გას­ცდე­ბით და კუ­რორტ ბახ­მა­როს­კენ მი­მა­ვალ ახალ­და­გე­ბულ გზას გაჰ­ყვე­ბით, გა­ივ­ლით ლე­ლის ყიშ­ლებს – ასე ეძა­ხი­ან მთის ფერ­დობ­ზე შე­ფე­ნილ მემ­თე­ურ­თა ამ პა­ტა­რა სო­ფელს, რამ­დე­ნი­მე ხის ქო­ხით, მო­შიშ­ვლე­ბულ მინ­დორ­ზე აქ შე­იძ­ლე­ბა ნე­ბის­მი­ერ დროს შე­ეს­წროთ სუ­რათს, რო­გორ მო­ე­რე­კე­ბა მხე­და­რი ცხე­ნე­ბის რე­მას, რო­მელ­საც სად­მე, ახ­ლო­მახ­ლო მთებ­ში აბა­ლა­ხებ­და.
ბახ­მა­რო­ში ამ ცხე­ნე­ბით ზა­ფხუ­ლო­ბით ტუ­რის­ტე­ბი ჯი­რი­თო­ბენ. ახლა მათ­თვის მშვი­დი დას­ვე­ნე­ბის, ბა­ლა­ხის ცოხ­ნი­სა და მხედ­რე­ბის გა­რე­შე ნა­ვარ­დის დროა.
(R)
მკითხველის კომენტარი (0)
კომენტარი ჯერ არ გაკეთებულა.
იყავი პირველი!

რუბრიკის სხვა სიახლეები
დღის კითხვადი სტატიები