როგორ ვებრძოლოთ ნეპოტიზმს - კანონის გამკაცრება გვიშველის?
09-03-2015
როგორ ვებრძოლოთ  ნეპოტიზმს - კანონის გამკაცრება გვიშველის?
"ვფიქრობ, შექმნილი ე.წ. გასაუბრების კომისიის მთავარი მიზანი ის არის, რომ არასასურველი ხალხი ჩამოიშოროს"

"ნეპოტიზმის ამოძი­რკვა შეუძლებელია, მაგრამ სასჯელის გამკაცრება აუცილებლად გაამართლებს"


ის არ განუცდია კარგი სამსახურის შოვნის მწველი სურვილი, სადაც კომფორტული გარემოა, ხელსაყრელი პირობები, კარგი­ ანაზღაურება და ამ მხრივ განსაკუთრებით მიმზიდველი სახელმწიფო სამსახურებში გამოცხადებული ვაკანსიებია, მაგრამ საზოგადოების დიდ ნაწილში არის ეჭვი, "ხელის წამკვრელი" თუ არა გყავს, ფუჭ ოცნებას თავი უნდა დაანებო...­ თუმცა, არიან გამოუსწორებელი ოპტიმისტებიც, რომლებიც კონკურსებში მონაწილეობენ და მეტწილად
გაწბილებულები რჩებიან. ამ მავნე პრაქტიკის ამოძირკვა, რასაც ნეპოტიზმი ჰქვია, ჯერჯერობით ვერა და ვერ ხერხდება.

32 წლის ლაშა ბ. მერიის კონკურსში­ მონაწი­ლეობდა. მის გვარს არ ვასახელებთ, რადგან ისევ აპირებს ხელმეორედ გამოცხადებულ კონკურსში მონაწილეობას.


ლაშა:
"გასული წლის შემოდგომაზე გამო­­ცხად­და ადგილობრივ თვითმმართვ­ელობებში კონკუ­რ­სები. სამი ეტაპი უნდა გაგვ­­ევლო -
საბუთების გადა­რჩევა, ტესტ­ირება და გასაუბრება.

განცხადების შევსებისას საჯარო სამსახუ­რის ვებგვერდზე მითითებუ­ლი იყო მოთხოვ­ნები­ და ყველამ საბუთები ამის შესაბამისად­ წარადგინა, მაგრამ რატომღაც ბევრი დაიწ­უნეს. მე მოკრძალებული ვაკანსიები შემოვ­ხაზე, შევეცადე, თანამდებობებში ვიღაცებს არ შევ­ცი­ლებ­ოდი­. უმაღლესი განათლებაც მაქვს და 4-წლიანი სამუშაო გამოცდილებაც.­
ტესტირების მაქსიმალურ ქულად 60 ქულა იყო განსაზღვრული, მინიმალურად­ - 45 ქულა. მე 52 ქულა ავიღე.
გასაუბრებაზე ჩემ წინ ვინც შედიოდა, ყველა­ 1-2 წუთში ტოვებდა იქაურობას. წუთში როგორ უნდა დაადგინოს კანდიდატის­ შესაძლებლობები კომისიამ, რომელიც 7 პირისგან შედგებოდა?

მე 10 წუთი ვიყავი და თით­ოეული წევრის 3-3 შეკითხვას ვუპასუხე­.
17 თებერვალს ღამით სმს-შეტყობინება მივიღე, რომ სამსახურში მიღებაზე უარი მეთქვა. გასაჩივრება 19 თებერვლამდე შეგვეძლო. ბათუმში ვიყავი და მეორე დღეს სასწრაფოდ წამოვედი თბილისში, მაგრამ მერიაში რომ მივედი­, სამუშაო საათები დასრულებული იყო. გასაჩივრების ასეთი მცირე ვადაც­ ალბათ საგანგებოდ დაადგინეს, რომ ხალხს ვერ მოესწრო.

- თქვენ ისევ აპირებთ კონკურსში მონაწილეობას, იგივე ვაკანსიებია გამოცხადებული?
- თავდაპირველად 1033 ვაკანსია იყო, შემდეგ­ მერიის პრესსპიკერმა განაცხადა, რომ 545 ისევ არის. როგორ შეიძლებოდა ამდენი­ ვაკანსია დარჩენი­ლიყო, როცა ბევრს მაღალი­ ქულები ჰქონდა? იყვნენ 56, 58-ქულიანები და არ მიიღეს. ვფიქრობ, შექმნილი ე.წ. გასაუბრების კომისიის მთავარი მიზანი ის არის, რომ არასასურველი ხალხი ჩამოიშოროს.­ რატომ გეთქვა უარი, განმარტებას არავინ აკეთებს. მერიის მოქმედი თანამშრომლების 80% ჩაიჭრა, სწორედ მათთვის აცხადებენ ხელმეორედ კონკურსს.

ეტყობა, ისინი მათი აქტივისტები ან ახლო­ბლები არიან და გაშვება არ უნდათ.
იმედგაცრუებული ვარ. ბევრი თვლის, რომ აზრი არა აქვს ხელმეორედ გასვლას. ფასადურია ეს კონკურსები! როცა თანამშრომლების 80% მინიმალური ზღვრის გადალახვას ვერ ახერხებს, მას ტოვებ და 58-ქულიანს უარს ეუბნები, ეს არის სამართალი?! შეიძლება რამდენიმე კონკურსგავლილი კი მიიღეს, რომ სათქმელი ჰქონდეთ, მაგრამ დარწმუნებული ვარ, მათაც ეყოლებოდათ იქ ვინმე ახლობელი ან ნათესავი. სამწუხაროდ, ჩვენს ქვეყანაში მხოლოდ ამ გზით შეგიძლია სამსახურის შოვნა, მით უფრო, საჯარო სამსახურში".

ლევან ნატროშვილი, "საერთაშორისო გამჭვირვალობა-საქართველოს" პროექტების მენეჯერი:
"ამ მავნე პრაქტიკის აღმოსაფხვრელად ბევრს ვმუშაობთ და მალე საინტერესო საკანონმდებლო ინიციატივას­ შევ­თავაზებთ პარლამენტს.
როგორმე უნდა ამოი­ვსოს ის ხვრელი, რომლითაც საჯარო უწყების ხელმძღვანელები და მაღალი თანამდებობის პირები სარგებლობენ.

- დააზუსტეთ, როგორ გამოსწორდება ამ საკანონმდებლო ინიციატივით პრობლემა?
- ჩვენი კანონმდებლობით საჯარო სამს­ა­ხურში მუშაობის დასაწყებად კონკურსის გავლა სავალდებულოა, მაგრამ ვიდრე  კანდი­დატი კონკურსს გაივლის, შეიძლება თანამდ­ებობაზე მოვალეობის შემსრულებლად აიყვ­ანონ. ასეთი შემთხვევა ხშირია.­ 9 თვის მერე ატარებენ კონკურსს, სადაც მოვალეობის­ შემსრულებელს სხვებთან შედა­რებით დიდი უპირატესობა ენიჭება.

კვლე­ვების თანახმად,­ სახელმწიფო უწყებებში "მოვალეობის შემსრ­ულებლების" 85% კონკუ­რსის შემდეგაც რჩება დაკავებულ თანამდებობაზე, რაც იმას მიანი­შნებს, რომ კონკურსი­ ფორმალურად ტარდება.­
მკაცრად უნდა დაისაჯოს ის, ვინც ღირსე­ულ კანდიდატს­ დაჩაგრავს. ამას სასამართლო­ გადაწყვეტს, ანუ უნდა შეიქმნას დამატებითი მექანიზმი, კონკურსის მონაწილეს უნდა შეეძლოს საბოლოო გადაწყვეტილების გასაჩივრება და უს­ამა­რთლობის დადასტურების შემთხვევაში,­ და­ნაშაულებრივი ქმედების ჩამდენი დაისჯება­. ნეპოტიზმის ამოძი­რკვა შეუძლებელია, მაგრამ სასჯელის გამკაცრება აუცილებლად გაამართლებს. უწყებების ხელმ­ძღვანელები პროფესიონალი კადრე­ბის შერჩევას მეტი პასუხისმგებლობით­ მოეკი­დებიან. რაც მთავარია, კონკურსი უნდა ჩატარდეს გამჭვირვალედ. კარგი­ იქნება, ყველა კანდიდატთან გასაუბრების ვიდეოგადაღება­ და ფირი ხელმისაწვდომი იყოს.

- ხომ შეიძლება თანამდებობის პირის ნათესავი­ ან მეგობარი პროფესიონალიც იყოს?

- რა თქმა უნდა, ამ შემთხვევაში მისი დასაქმება პრობლემა არ იქნება.

ეკა ასათიანი
თეა ხურცილავა

123456
11 მარტი 2015 14:44
ნეპოტიზმი მართლაც რომ არის ამ ქვეყანაში. მაჟორიტარის ცოლი მერიაში, ბიძა გამგეობაში, მეგობრები ასევე გამგეობაში, ნათესავებიც დასაქმებულები. ეს არის ქართული რეალობა.
otari
10 მარტი 2015 21:13
ეს ნეპოტიზმი ნამდვილათ არის ქართული სენი, თუ პატრონი არა გყავს დამლაგებლათ არ მიგიღებენ. საჯარო სამსახურებში ვერ დასაქმდები და არავის სჭირდება შენი ცოდნა და გამოცდილება თუ არ გყავს საყვარელი, ნათესავი ან მეგობარი. ეს სსრკ-ს დროსაც იყო და დღესაც არის. სამწუხაროთ ურჩევნიათ მიიღონ უცოდინარი თავისიანი ვიდრე ჭკვიანი უცხო ადამიანი. ეს ღუპავს ამ ქვეყანას, საშველი კი არ ჩანს.
zura
10 მარტი 2015 18:36
სიტუაციის იდიოტიზმი იცით რაშია?
1. კონკურსები ტარდება მიშიანცების კანონით და პირადად სააკას ბრძანებულებით( არ შეცვლილა).
2.უნდა მოისპოს დროებით მოვალეობის შემსრულებლის ცნება.
3.გასაუბრება უნდა მოეწყოს აპლიკანტების თანდასწრებით.

რედაქტორის რჩევით
რუბრიკის სხვა სიახლეები