არჩევნების ანატომია
17-10-2016
არჩევნების ანატომია
"ნაცმოძრაობის" მძლავრ პროპაგანდისტულ კამპანიას­ "ოცნებამ" შიშის ფაქტორისა და მიშას დაბრუნების კამპანია დაუპირისპირა. "თავისუფალ დემოკრატებსა" და "რესპუბლიკელებს"­ თითქოს გამორჩათ ეს ეტაპი და პროცესებს­ მიღმა დადგნენ - ვერ აღმოჩნდნენ "თეთრები", რადგან მათში ამომრჩეველმა "შავებთან" გამმკლავებელი ძალა ვერ დაინახა"

2016 წლის არჩევნებმა პარტიებს რამ­დ­­ე­ნიმე გაკვეთილი შესასწავლად ისევ დაუტ­ოვა. რამ განაპირობა არჩევნებზე­ პოლიტიკური ძალების წარმატება ან წარ­უმატებლობა? რისი გათვალისწინება­ მართებდათ "ოცნებიდან" გამოყოფილ პარტ­იებს და უნდა ველოდოთ თუ არა პროდასავლური განწყობის გაძლიერებას - ამ და
სხვა საინტერესო­ საკითხებზე ექსპერტი პიარტექნოლოგიების საკითხებში, სოსო გალუმაშვილი გვესაუბრება.

- ხშირად ისმის კითხვა, რატომ ვერ მივიღეთ მრავალპარტიული პარლამენტი? თუ მრავალპარტიულად მივიჩნევთ პარლამენტს, სადაც 10 პარტია უნდა იყოს წარმ­ოდგენილი, ასეთი საკანონმდებლო ორგანო
კიდევ დიდხანს არ გვექნება, რადგან ამ ეტაპზე ქართული პოლიტიკური­ ლანდშაფტი მწირი და განუვითარებელია, პარტიები კი ჩამოუყალიბებელი და ღარიბი, მათი სტრატეგიები და ტაქტიკა არაკრეატ­იული, არათანამიმდევრული და მოკლევადიან პერიოდებზეა ორიენტირებული. ამიტომ ის, რაც მივიღეთ, აბსოლუტურად­ ლოგიკურია. ვფიქრობ, სამი პარტიის მიერ ბარიერის გადალახვა არცთუ ცუდი მაჩვენებელია.

- დღემდე წინასაარჩევნო მარათონი "კეთილის" და "ბოროტის" დაპირისპირების რინგად რატომ რჩება?

- ეს არ არის მხოლოდ ქართული ფენომენი. პოლიტიკური კონსულტანტების­ საყვარელი თემაა "თეთრისა და შავის", "ბოროტისა და კეთილის", "ბნელის და ნათე­ლ­ის" დაპირისპირების ჩვენება. ამით გმირი და ანტიგმირი წარმოჩნდება. ამას პო­ლ­იტიკური კონსულტანტების ენაზე სარკული­ სტრატეგია ჰქვია. სხვათა შო­რის, აშშ-ში მიმდინარე საპრე­ზიდენტო მარათონიც როგორც კლინტონის, ასევე­ ტრამპის­ კამპანიების კონტრასტულ­ობაზეა აგებული.­ დებატების­ მესამე ტურამდე­ გამოჩნდა, რომ ორივე­ კანდ­იდატის გზავნილები­ ურთ­ი­ერთბრ­ალ­დებებმა შეცვალა (თურმე ტრა­მპს­ არ უყვარს ფერადკანიანები და ქალებს­ უდიერად მოიხსენიებს, ჰილარი კლინტონი კი ფიზიკურად მოუმზადებელია და ვერ უძლებს თაკარა მზეს... ტრამპი იმიგრა­ნტებს ქვეყნის ტერიტორიიდან გაყრით ემუქრება, რუსეთს აქებს და გადასახადებს მალავს, ჰილარი კი ქმრის სექსუალურ თავგადასავლებს მალავს, ძვირად ღირებული დაცვით სარგებლობს და ა.შ.).
ასეთია პოლიტიკური ბრძოლისთვის დაწესებული სტანდარტები და გამარჯვებულის პიედესტალზე ავა ის, ვინც ამ მარათონს გაუძლებს, ფინიშის ხაზს პირველი გადაკვეთს. შემდეგ ყველას დაავიწყდება გამარჯვებულის "შავ-თეთრი" ზოლები...

- "რესპუბლიკელებსა" და "თავისუფალ დე­მოკრატებს" ივანიშვილის კრიტიკისგან თავი რომ შეეკავ­ებინათ და "ნაცმოძრაობის"­ საწინააღმდეგო კამპანია ეწარმოებინათ, უფრო მეტად მოგებულები ხომ არ დარჩებოდნენ?

- ორივე პარტიის შემთხვევაში სტრატეგიულ შეცდომებთან გვაქვს საქმე:

1. არასწორად იქნა განსაზღვრული რესურსები - მათ საარჩევნო ბლოკად ჩამოყალიბება მეტ ხმებს მოუტანდათ.
2. არასწორად იქნა განსაზღვრული სტრატეგიაც - კრიტიკის მთავარ სამიზნედ (ეს შეიძლება გარკვეული კომპლექ­სიც იყო, რადგან რამდენიმე ხნის წინ ისინი მმართველ კოალიციაში შედიოდნენ)­ სახელისუფლებო პარტია აირჩიეს. "რესპუ­ბლიკელებმა" კონფლიქტის სტრატეგიაში­ წონასწორობის წერტილი ვერ მოძებნეს­ და რაციონალურობიდან ირაციონალურ­ობაში გადავი­დნენ (ამის გამოხატულება­ იყო ბერძენიშვილის ზარი პირდაპირ ეთე­რში ივანი­შ­ვილის ტელეფონზე).­ ცხადია, ივანიშვი­ლ­თან ასეთ კინკლაობაში­ ჩაბმა ტაქტიკური შეცდომის ნაწილი იყო.
3. არასწორად იქნა განსაზღვრული გარემო ფაქტორებისა და ე.წ. მესამე პირების - სახელისუფლებო პარტიისა და "ნაციონალური მოძრაობის" სტრატეგიები.

"ნაცმოძრაობის" გამარჯვ­ე­ბის მძლავრ პროპაგანდისტულ კამპანიას,­ "ოცნებამ" შიშის ფაქტორისა და მიშას დაბრუნების კამპანია დაუპირისპირა. "თავისუფალ დემოკრატებსა" და "რესპუბლიკელებს"­ თითქოს გამორჩათ ეს ეტაპი და პროცესებს­ მიღმა აღმოჩნდნენ. მათ არც ფინანსები ეყოთ და არც საკუთარი მედიასაშუალებები გააჩნდათ, რომ გაბატონებული ტრენდი თავიანთ სასარგებლოდ შეეცვალათ.
მოდი, გავამარტივოთ საარჩევნო ყუთ­თან ამომრჩევლის გადაწყვეტილების მიღ­ების პროცესი. დავუშვათ, არც ერთ პოლ­იტიკურ სუბიექტს არც დაპირება გაუცია და არც ხედვები წარმოუდგენია.

ავიღოთ­ ყველაზე განხილვადი საკითხი, რომელსაც­ მედია აქტიურად აშუქებდა - ეს იყო ოდესის გუბერნატორის ჩამოსვლა-არჩამოსვლის განხილვა. "ნაცმ­ო­ძრაობის" წინასაარჩევნო სტრატეგიაში­ ამ საკითხმა მისი მომხრეების პიკური აქტ­ივობა გამოიწვია. ეს პროცესი­ დიდი ხნით ადრე მზადდებოდა და მისი მოდელირება­ ჯერ სანდრა რულოვსის ზუგდიდში "ნაცმოძრაობის" მაჟორიტარ­ობის კანდიდატად გამოცხადებით დაიწყო,­ შემდეგ "ნაცმოძრაობის" მიერ არჩევნებში­ გარდაუვალი გამარჯვების გაცხადებით გაგრძელდა.
ამ საკითხზე მთავარი აქცენტის გაკეთ­ების მომენტი "რესპუბლიკელებმა" და "თავისუფალმა დემოკრატებმა" ხელიდან­ გაუშვეს. ისინი საარჩევნო კოლ­აიდერში საინფორმაციო ნაკადების­ გრ­ა­ვიტაციული ცენტრებიდან შორს აღმოჩნდნენ.­
ამდენად, ამომრჩეველი ისევ "თეთრსა" და "შავს" შორის ამორჩევის წინაშე დადგა­. "რესპუბლიკელები" და "თავისუფალი დემოკრატები" ვერ აღმოჩნდნენ "თეთრები", რადგან მათში ამომრჩეველმა "შავებთან" გამმკლავებელი ძალა ვერ დაინახა.

- წინასაარჩევნოდ ყოფილი­ პრემიერის ინტერვიუებმა ან ფილმ "ჰეროკრატიის" ჩვენებამ ამომრჩეველზე გავლენა ხომ არ მოახდინა?

- ორივე მოვლენას ამომრჩეველზე გავლენა ნამდვილად ექნებოდა. პირველ შემთხვევაში, მიზანი "ქართული ოცნების" უკვე არსებული მომხრეების მობილიზება იყო, მეორე - "ნაცმოძრაობასთან" დისტანცირება.

- იმ პროდასავლურ ძალებს (რომლებიც ქუჩაში დარჩნენ) შეუძლიათ თუ არა მთავარი ოპოზიციური ძალის როლის შესრულება?

- ქვეყნის პარლამენტში, რომელსაც ევროპასთან ასოცირების ხელშეკრულება აქვს გაფორმებული და დღე-დღეზე ვიზალიბერალიზაციას ელოდება, მთავარი პროდასავლური ძალა მმართველი პარტია უნდა იყოს, ხოლო ოპოზიციური პროდასავლური ძალა "ნაციონალური მოძრაობა". პარლამენტს გარეთ დარჩენილებზე მსჯელობა 2017 წლის თვითმმართველობისა და 2020 წლის საპარლამენტო არჩევნების შედეგების შემდეგ შეგვეძლება.

- "თავისუფალი დემოკრატების" პარტიული­ რებრენდინგი იგეგმება, რომელსაც ლიდერი და რამდენიმე წევრი ტოვებს. საზოგადოებაში როგორ ძალაზეა მოთხოვნა?

- ამ ეტაპზე საზოგადოების მხრიდან ახალ პოლიტიკურ სუბიექტზე მოთხოვნა არ არსებობს. მაგრამ ეს არ ნიშნავს, რომ ასეთი ძალები არ უნდა გაჩნდნენ. ახლებმა საზოგადოებას რაღაცაზე მოთხოვნა თავად უნდა შეუქმნან.

- რით ახსნით "პატრიოტთა ალიანსის" წარმატებას?

- გეგმაზომიერი, გათვლილი და სწორად გააზრებული წინასაარჩევნო კამპანიით, რომელიც პოტენციური ამომრჩევლისკენ იყო მიმართული.

- "ნაცმოძრაობის" წარმომადგენლების მიხე­ილ სააკაშვილთან დაპირისპირება თვალში საცემი გახდა. მათთვის პარლამენტში შესვლა უფრო მომგებიანია თუ შეუსვლელობა, რისკენაც მათ ყოფილი პრეზიდენტი მოუწოდებდა?

- ვფიქრობ, მათ შორის სერიოზული­ უთანხმოება არც ყოფილა. არსებობს ტაქტიკური მიდგომები, რომელსაც პარტიის მომხრეების ნაწილი იზიარებს, ნაწილი - ეწინააღმდეგება. სულ ეს არის...

ეკა ასათიანი
მკითხველის კომენტარი (0)
კომენტარი ჯერ არ გაკეთებულა.
იყავი პირველი!

რედაქტორის რჩევით