რა იცვლება ქვეყნის მთავარ დოკუმენტში
17-04-2017
რა იცვლება ქვეყნის მთავარ დოკუმენტში
საკონსტიტუციო კომისია მუშაობის დასკვნით ფაზაში გადავიდა. პრეზიდენტის არჩევის წესი, საარჩევნო სისტემა, ოჯახის დეფინიცია - რა იცვლება ქვეყნის მთავარ დოკუმენტში, "კვირის პალიტრასთან" "ახალგაზრდა იურისტთა ასოციაციის" იურისტი გიორგი გოცირიძე საუბრობს.

ოჯახის დეფინიცია

- თუ ჯერ კიდევ არსებულ კანონმდე­ბლობაში მითითებულია, რომ ქორწინება ემყარება მეუღლეთა უფლებრივ თანასწორ­ობასა და ნებაყოფლობას, ახლა ეს საკითხი პროექტში შემდეგნაირადაა განსაზღვრული:­ "ქორწინება, როგორც ქალისა და მამაკაცის კავშირი ოჯახის შექმნის მიზნით, ემყარება მეუღლეთა უფლებრივ თანასწორობასა და ნებაყოფლობას".

საარჩევნო სისტემა


- თუ
არსებული კანონმდებლობით პარლამენტი შედგება საყოველთაო, თანას­წორი და პირდაპირი საარჩევნო უფლების საფუძველზე ფარული კენჭისყრით, 4 წლის ვადით, პროპორციული­ სისტემით არჩეული - 77 და მაჟორიტარული სისტემით არჩე­ული - 73 წევრისაგან, ცვლილებების მიხედვით, დიდი ალბათობით, ასე განის­აზღვრება: პარლამენტი შედგება საყოველთაო, თანასწორი და პირდაპირი საარჩევნო უფლების საფუძველზე ფარული კენჭისყრით,
4 წლის ვადით, ერთიან მრავალმანდატიან საარჩევნო ოლქში პროპორციული სისტემით არჩეული 150 წევრისაგან. ამასთან, პროექტში ასეთი ჩანაწერიც შემოგვთავაზეს: თუ პოლიტიკური პარტიების მიერ მიღებული მანდატების­ რაოდენობათა­ ჯამი 150-ზე ნაკლებია, გაუნაწილებელ მანდატებს მიიღებს პოლიტიკური პარტია, რომელმაც არჩევნებში ყველაზე მეტი ხმა მიიღო. ანუ დარჩენილი მანდატები გადაეცეს მთლიანად ერთ გამარჯვებულ­ პარტიას, ეს კი სა­კონსტიტუ­ციო კომისიის ყველაზე მნიშვნელოვანი პრობლემაა - აჩენს საფრთხეს, რომ პროპორციულობის პრინციპიდან გადახვევა მოხდება. ვთქვათ, თუ პარტიებს შორის დარჩა 30 გადაუნაწილებელი­ მანდატი და პირველ და მეორე პარტიას შორის მიღებულ ხმებში განსხვავება მხოლოდ 1%-ია, 30 მანდატი მაინც გამარჯვებულ პარტიას ემატება. ვფიქრობ, ეს პრობლემებამდე მიგვიყვანს... უცვლელი დარჩა საარჩევნო ბარიერი - 5%.

პრეზიდენტის არჩევის წესი


არსებული კონსტიტუციით, პრეზიდენტს ირჩევს ხალხი, ხუთი წლის ვადით. პროექტის მიხედვით კი, რომელსაც­, დიდი ალბათობით, საკონსტიტუციო უმრავლესო­ბის მქონე "ქართული ოცნება" კანონად აქც­ევს, საუბარია, რომ პრეზიდენტი უნ­და აირჩიოს საარჩევნო კოლეგიამ, დებატების­ გარეშე, ფარული კენჭისყრით, ისევ 5 წლის ვადით. უცვლელი დარჩა განსაზღვრება, რომ ერთი და იგივე პირი საქართველოს პრეზიდენტად შეიძლება აირჩეს­ მხოლოდ­ ორჯერ. რაც შეეხება საარჩევნო კოლეგიის­ შემადგენლობას, რაოდენობა­ განისა­ზ­ღ­ვრა 300 ხმით და წარმოდგენილი­ იქნება­ საქარ­თველოს პარლამენტის­ და აფხაზეთ­ისა და აჭარის ავტონომიური რესპუბლ­იკების წარმომადგენლობითი ორგანოების ყველა­ წევრი. სხვა ხმის მიმცემ პირებს ადგი­ლობრივი თვითმმართველობის არჩევნების შედეგების გათვალისწინებით, განსაზღვრული კვოტების შესაბამისად, ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანოების შემადგენლობიდან ასახელებენ შესა­ბამისი პოლიტიკური პარტიები. საარჩევნო კოლეგიის შემადგენლობას ამტკიცებს საქართველოს ცენტრალური საარჩევნო კომისია.

მოსამართლეების დანიშვნის წესი


არსებული კანონმდებლობით, საქართ­ველოს უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარესა და უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეებს პრეზიდენტის წარდგინებით ირჩევს პარლამენტი არანაკლებ 10 წლის ვადით, საკონსტიტუციო კომისიაში არსებული პროექტის მიხედვით კი, უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეებს იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს წარდგინებით უვადოდ, ორგანული კანონით დადგენილი ასაკის მიღწევამდე, სრული შემადგენლობის უმრავლესობით ირჩევს პარლამენტი. უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარეს უზენაესი სასამართლოს წევრთაგან იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს წარდგინებით 10 წლის ვადით ირჩევს პარლამენტი.

უშიშროების საბჭო


კანონმდებლობით, უშიშროების საბჭო მუდმივმოქმედი ორგანოა, რომელიც დღეს მთავრობასთან ერთად, სამხედრო აღმშენე­ბლობის საკითხებზე მუშაობს, თუმცა, პროექტის მიხედვით უშიშროების ეროვნული საბჭო უქმდება და იქმნება ეროვნული თავდაცვის საბჭო. ის არ იქნება მუდმივმოქმედი და მხოლოდ მაშინ შეიკრიბება, თუ შეიარაღებული სამხედრო აგრესია განხორციელდება სახელმწიფოზე და საომარი მდგომარეობა გამოცხადდება. პრეზიდენტს მთავარსარდლის ფუნქცია რჩება, თუმცა ის არ იქნება თავდაცვის საბჭოს თავმჯდომარე. არსებობს არგუმენტი, რომ რადგან პრეზიდენტი არ არის სამხედროებთან ყოველდღიურ კომუნიკაციაში და ეს თავდაცვის მინისტრის მოვალეობაა, მთლიანად ჩამოშორდეს პრეზიდენტი სამხედრო მიმართულებას.

რუსუდან შელია

მკითხველის კომენტარი (0)
კომენტარი ჯერ არ გაკეთებულა.
იყავი პირველი!

რედაქტორის რჩევით