აფრიკაში მოკლული რუსი ჟურნალისტი აგვისტოს ომის სიმართლის დადგენას ცდილობდა...
აფრიკაში მოკლული რუსი ჟურნალისტი აგვისტოს ომის სიმართლის დადგენას ცდილობდა...
ომებში ჟურნალისტებიც იღუპებიან

31 ივლისს ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკაში სამი რუსი ჟურნალისტი მოკლეს.

ის დამოკიდებულება, რაც რუსულმა მედია-პროპაგანდამ შექმნა საქართველოსთან მიმართებაში, ბუნებრივია ჩვენ საზოგადოებას დადებითად ვერ განაწყობს რუსი ჟურნალისტებისადმი, მაგრამ გამონაკლისი ყველგან არის.

აფრიკაში მოკლული რუსული სამკაცინი გადამღები ჯგუფის უფროსი, სამხედრო ჟურნალისტი ორჰან ჯემალი სწორედ ასეთი გამონაკლისი გახლდათ, რისი თქმის უფლებას მისი პირადი ნაცნობობა მაძლევს.

ის, რუსულენოვანი ჟურნალის Newsweek-ის ჟურნალისტის რანგში, ორჯერ იყო მოსული "კვირის პალიტრის" რედაქციაში ჩემთან ინტერვიუს ასაღებად, როგორც
სამხედრო-ანალიტიკურ ჟურნალ "არსენალის" მთავარ რედაქტორთან და დამოუკიდებელ სამხედრო ექსპერტთან.
პირველი ინტერვიუ აგვისტოს ომამდე შედგა, მეორე კი ომიდან ცოტა ხანში.

განსაკუთრებით მეორე ინტერვიუ დამამხსოვრდა, რადგან ორჰან ჯემალმა არ დამიმალა, რომ ცხინვალში ჩეჩნურ ბატალიონ "ვოსტოკს" შემოჰყვა და ზემო ნიქოზის იერიშის დროსაც გამოჰყვა სამხედრო ჟურნალისტის ამპლუაში.

მან ბევრი
ისეთი დეტალი მოჰყვა, რომლებიც რუსი სამხედროების და ამ ჩეჩნური ბატალიონის სისასტიკეზე მეტყველებდა და რაც მთავარია თავისი გადაღებული რამდენიმე ასეული ციფრული ფოტო ჩამიტვირთა, სადაც ეს სისასტიკე (მათ შორის, ცხინვალთან "დუბოვაია როშჩაში" საავიაციო კასეტური ბომბების ნამსხრევევებით დაღუპული მე-4 ბრიგადის ბიჭები) და სხვა საინტერესო დეტალები იყო გამოსახული.

შეხვედრისას ის გაოცებას გამოხატავდა, თუ რატომ შეუშვა ქართული არმიის სარდლობამ ცხინვალში ტანკები ქვეითების დაცვის გარეშე და რატომ ააფეთქებინა ასე ადვილად მოწინააღმდეგეს ყუმბარსატყორცნებიდან.
ჩეჩნური ბატალიონი ვოსტოკი, რომელიც აგვისტოს ომში გვებრძოდა
მან აგვისტოს ომზე მოგვიანებით წიგნიც დაწერა, რომლის ზოგიერთ ასპექტს შეიძლება არ დაეთანხმო, მაგრამ მასში აღწერილია მეორე მხრიდან დანახული ომის საშინელებები. ის ცდილობდა დახმარებოდა ცხინვალში დაჭრილ და დატყვევებულ ქართველ ჟურნალისტს, ასევე ქართველ სამხედრო ტყვეებს.

ორჰან ჯემალი არ ტოვებდა სხვა რუსი პროპაგანდის-ჟურნალისტების შთაბეჭდილებას და არც თავისი ხელისუფლებისა და სამხედროების მკაცრ კრიტიკას ერიდებოდა, რადგან კარგად იცოდა, თუ რა დიდი ხნით ადრე ემზადებოდა რუსეთი ამ ომისთვის.

ასეთი შეხედულების რუსი კოლეგისთვის ინტერვიუს მიცემა, რომელშიც აგვისტოს ომის ხედვის ქართული პოზიცია იყო დაფიქსირებული, ერთგვარი პატარა წარმატება გახლდათ, იმ საინფორმაციო ომის ფონზე, რომელიც რუსეთთან ჯერ კიდევ 7 აგვისტოს ღამით "გრადების" ცეცხლის გახსნით საქართველოს მაშინდელმა ხელისუფლებამ პირველივე წუთებში წააგო, რადგან რუსულ პროპაგანდას "მძინარე ცხინვალის" დაბომბვისა და 2 ათასი მშვიდობიანი მოსახლის დახოცვის" დეზინფორმაციის გავრცელების საფუძველი მისცა.

ჯერ კიდევ მაშინ ვიფიქრე, რომ ასეთი განსხვავებული პოზიციის გამო ორჰან ჯემალს რუსეთში პრობლემები შეიძლება შეჰქმნოდა და ასეც მოხდა. რუსულმა პროპაგანდისტულმა მანქანამ მისი "მოწამვლა" დაიწყო, მას რამდენიმე რედაქციის გამოცვლა მოუწია, ხოლო 2011 წელს ლიბიაში, ტრიპოლზე შეტევის გაშუქებისას მსხვილკალიბრიანი ტყვიამფრქვევის 14,5 მმ-იანი ტყვია მოხვდა ფეხში და მძიმე ჭრილობა მიიღო.

აგვისტოს ომის ათი წლის თავზე ორჰან ჯემალი თავისი უკვე მერამდენე ომის გასაშუქებლად ჩავიდა აფრიკაში, მაგრამ ის მისთვის სამწუხაროდ უკანასკნელი აღმოჩნდა.

მაგრამ,  ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკის ერთ-ერთ გზაზე ორჰან ჯემალისა და მისი ორი კოლეგის (რეჟისორისა და ოპერატორის) დახვრეტამ ძალიან ბევრი კითხვა გააჩინა და პირველ რიგში იმიტომ, რომ ეს ჯგუფი აფრიკაში რუსული კერძო სამხედრო კომპანიის "ვაგნერის" მებრძოლების საქმიანობაზე აპირებდა საგამომძიებლო დოკუმენტური ფილმის გადაღებას.

"ვაგნერის კომპანია" პრეზიდენტ პუტინის "პირად მზარეულად" წოდებული ბიზნესმენ ვგენი პრიგოჟინის მიერაა შექმნილი და კრემლი მას მსოფლიოს იმ კუთხეებში აგზავნის, სადაც რუსული არმიის ოფიციალურად გამოყენების დაფიქსირება არ სურს.

ასე იყო უკრაინის დონბასში, ასე არის დღეს სირიაში და ასე დაიწყო ცენტრალური აფრიკის რესპუბლიკაშიც.

თავად ის მცირერიცხვოვანი რუსი ჟურნალისტები, რომლებიც ჯერ კიდევ არ მოქცეულან კრემლის პროპაგნდისტული მანქანის გავლენის ქვეშ, არ გამორიცხავენ, რომ ორჰან ჯემალი და მისი ორი კოლეგა აფრიკაში სპეციალურად იმიტომ დახვრიტეს ავტომატებით, რომ მათ არ გადაეღოთ ფილმი "ვაგნერის კომპანიაზე" და სიმართლე არ მოეფინათ ამ დაქირავებული რუსი მებრძოლების მიერ დონბასსა და სირიაში ჩადენილი სამხედრო დანაშაულებებისთვის...

ბლოგში გამოთქმული მოსაზრებები ეკუთვნის ბლოგერს, რომელსაც შესაძლოა რედაქცია არ ეთანხმებოდეს
ნანა
14 აგვისტო 2018 11:45
ე.ი. გამოდის, რომ საბოლოო ჯამში ის მაინც არ ყოფილა სიმართლის მხარეზე! მაშინ რაღად დასჭირდათ მისი გაქრობა?
გოგი
05 აგვისტო 2018 18:25
3)ქურდი დღეში ცხრაჯერ გამოტყდებაო, ასეა ჩვენი ჯემალის საქმეც. ვითომ გულმოდგინედ ცდილობს, ობიექტური, ნეიტრალური დამკვირვებლის ნიღაბი მოირგოს, მაგრამ სიჩქარეში რამდენჯერმე გასცა თავი, როცა ჩეჩენი და რუსი ჯარისკაცების შესახებ საუბრისას გამოიყენა ნაცვალსახელი ჩვენ (მაგ: ”ვ ეტომ სოსტოიანიი მიროტვორცი ნახოდილის კ მომენტუ, კოგდა დაჟე მნე, ნევოენნომუ, ბილო იასნო: ნაში პობედილი” (გვ. 104); ან კიდევ: ”ია დო სიხ პორ ნე ზნაიუ, კაკ ნაზივალოს ტო სელო, გდე, პრინუჟდაია გრუზინ კ მირუ, პოლეგლო სტოლკო ნაშიხ სოლდატ”)...
არანაკლებ საინტერესოა უშუალოდ ცხინვალის ქუჩებში გამართული ბრძოლების აღწერა (სხვათა შორის, ორხან ჯემალი ასახელებს გენერალ გალ ხირშს ისრაელიდან, რომელმაც, თითქოსდა, უშუალოდ დაგეგმა ცხინვალის ოპერაცია.
და ბოლოს, არ შემიძლია გვერდი ავუარო ერთ დამახასიათებელ ეპიზოდს აგვისტოს ომიდან, რომელიც აღწერილია ამ წიგნში.
ჯემალის თქმით, მან 12 აგვისტოს ღამე იამადაეველებთან ერთად გაათენა ერთ-ერთი ქართული სოფლის განაპირას, გორის სიახლოვეს. დილაადრიან განგაში გამოცხადდა, ტანკები გვიახლოვდებიანო. ბოევიკები საბრძოლველად მოემზადნენ, მაგრამ განგაში ცრუ აღმოჩნდა. ტანკები რუსული იყო.სატანკო კოლონის მეთაურის, ვადიმ ბარანოვის თქმით, მას სიბნელეში გზა აერია და შეცდომით ქართული ტანკების კოლონას შეუერთდა, რომელიც თავისიანებად ჩათვალა. თავის მხრივ, თავიდან ვერც ქართველები მიმხვდარან, ვისი იყო მათ არიერგარდში მიმავალი მძიმე ტექნიკა. ერთხანს ასე უვლიათ, მაგრამ ბოლოს ქართული კოლონის მეთაური დაინტერესებულა, რა ხდებაო, ავტომატისთვის ხელი დაუვლია და კოლონის ბოლოში მყოფი ტანკებისკენ წასულა.
თავის მხრივ, რუსი მეთაურიც ამომძვრალა ტანკიდან. როდესაც ისინი ერთმანეთს მიუახლოვდნენ, რუსმა ნატოს სამხედრო ჩაცმულობაზე იცნო მოწინაარმდეგე, იარაღი გადატენა და დააღირა.
- ”ეტოტ გრუზინ უვიდელ მენია ი ტოჟე ვსიო პონიალ. ვსტალ ნა კოლენი, პოლოჟილ ნა ზემლიუ ავტომატ, კრესტიტსია. ა ია დუმაიუ: ოდინ ზალპ სდელატ უსპეიუ, ა დალშე, ჩერეზ დესიატ მინუტ სტანუ გეროემ როსსიი. პოსმერტნო. ვოტ ია ი გოვორიუ ეტომუ პოლკოვნიკუ: სლუშაი, გენაცვალე, ტი ნაპრავო, ია ნალევო, ი მი დრუგ დრუგა ნე ვიდელი” - ბარანოვის ამ სიტყვებით ამთავრებს ეპიზოდის აღწერას ავტორი.

P.S. ეს წიგნი ბრაზით გულგასიებულმა ერთ ამოსუნთქვაზე ჩავიკითხე. ბევრ ეპიზოდზე ვახრჭიალე კბილები, მაგრამ ერთზე სულ ავიჭერი. ფეესბეშნიკი ჯემალი დაუფარავად, ცინიკურად წერს, როგორი პასუხი გასცა ჩეჩენი ბოევიკების შეკითხვაზე, - ქართველებმა ტყვედ რომ ჩაგიგდონ, რას გიზამენო. ჯემალმა უპასუხა, თქვენ იკითხეთ, თორემ მე ამერიკული ჟურნალ ”ნიუსუიკის” ქსივა მიდევს ჯიბეში, ქართველები თავისიანად ჩამთვლიანო.
გოგი
05 აგვისტო 2018 18:24
2)ასეთი მისიისთვის ორხან ჯემალი (იგი იმ დროისათვის ”ნიუსუიკის” რუსულენოვან გამოცემაში მუშაობდა) შემთხვევით არ იქნა შერჩეული. მისი ფიზიონომიის პატრონს აშკარად არ უნდა გასჭირვებოდა ბოევიკთა ნდობის მოპოვება. სხვათა შორის, ეს უკანასკნელი ხშირად იმყოფება ხოლმე აღმოსავლეთის ცხელ წერტილებში. ლიბიის ცნობილი მოვლენების დროს ტრიპოლიში დაიჭრა კიდეც.
ფეესბეშნიკი ჟურნალისტის ნაშრომი ბევრი თვალსაზრისით არის საინტერესო. იგი დეტალურად აღწერს იამადაეველთა მონაწილეობით გამართული ყველა შეტაკების დეტალებს, მათ მიერ გამოყენებულ სამხედრო ტაქტიკას, კრიტიკულად განიხილავს ამერიკელი ინსტრუქტორების მიერ გაწვრთნილი ქართული შენაერთების ტაქტიკურ მანევრებს, ასახელებს და ახასიათებს ”ვოსტოკის” მებრძოლებს (სხვათა შორის, მათ შორის ორი ქართველიც ყოფილა, ვიღაც ვახტანგი და დათო), აღწერს ჩეჩნების დამოკიდებულებას ტყვეების მიმართ, რომლებიც, ოსებისგან განსხვავებით, ადამიანურად ექცეოდნენ მათ...
საინტერესო ფაქტია, რომ ომის დღეებში გათიშული მობილური კავშირგაბმულობის მიუხედავად, ორხან ჯემალი შეუფერხებლად ეკონტაქტებოდა თბილისში თავის ნაცნობებს. ერთ-ერთ ასეთ მაგალითად შეიძლება დავასახელოთ მის მიერ აღწერილი სატელეფონო საუბარი გაზეთ ”ჯორჯიან ტაიმსის” რედაქტორ მალხაზ გულაშვილთან.
არანაკლებ საინტერესოა ჯემალის ცნობები ჟურნალისტების, გიგა ჩიხლაძისა და საშა კლიმჩუკის დაღუპვის თაობაზე. იგი, ასევე, აღწერს, როგორ ჩავარდნენ ტყვედ ჟურნალ ”მესენჯერის” წარმომადგენლები უინსტონ ფეზერლი და თეიმურაზ კიღურაძე. ფეესბეშნიკმა ჟურნალისტმა ”მეგობრულად” შესთავაზა ტყვეებს საკუთარი მობილური თბილისსა და ამერიკაში ახლობლებთან დასაკავშირებლად, მაგრამ მათ, ჩანს, გაშიფრეს, რა იდგა ამ შეთავაზების უკან და თავი აარიდეს.
გააკეთე კომენტარი

კომენტარი, რომელიც შეიცავს უხამსობას, დისკრედიტაციას, შეურაცხყოფას, ძალადობისკენ მოწოდებას,სიძულვილის ენას, კომერციული ხასიათის რეკლამას, წაიშლება საიტის ადმინისტრაციის მიერ.

რეგისტრაციისა და ავტორიზაციის გავლის შემდეგ აღარ მოგიწევთ დაცვის კოდისა და სხვა ინფორმაციის მითითება!

თქვენი კომენტარები გამოქვეყნდება ყოველდღე 11.00-დან 19.00 საათამდე, გამოგზავნიდან 30 წუთის განმავლობაში.

19.00 საათის შემდეგ მიღებული კომენტარები დაიდება მეორე დღეს.

P.S. ვრცელი კომენტარის გაკეთებისას ეცადეთ, ჩაეტიოთ 4 წუთში, ან დააკოპიროთ სხვა პროგრამაში აკრეფილი ტექსტი.

რუბრიკის სხვა სიახლეები
გაზეთის სტატია. მიიღეთ წვდომა
გაზეთის სტატია. მიიღეთ წვდომა
გაზეთის სტატია. მიიღეთ წვდომა
ბლოგერები
თვის კითხვადი სტატიები